Rozwód to prawdziwa pułapka na kredytobiorców. Rozwodzącym się małżonkom bank może bez problemu zabrać mieszkanie lub dom

Zbigniew Biskupski
rozwiń więcej
Bank zabierze rozwodzącym się małżonkom mieszkanie, wszystko przez brak zgody przy podziale majątku / shutterstock

Banku nie interesuje powód braku spłaty kredytu w terminie. Uruchamia windykację, a jak zajdzie potrzeba – przejmuje kredytowaną nieruchomość, by ją zlicytować za długi. Z tego punktu widzenia rozwód jest mniej ważny niż podział majątku. Ten drugi przy braku zgody rozstrzygany jest w odrębnym postępowaniu, zwykle długim.

Zdecydowana większość kredytów hipotecznych na zakup mieszkania lub domu jest zaciągana wspólnie przez małżonków czyli formalnie – przez dwie osoby. Dla banku nie ma znaczenia ich status prywatny, rozwód nic więc nie zmienia. Były mąż i była żona jako kredytobiorcy są solidarnie odpowiedzialni za spłatę kredytu.

Jeśli się nie dogadają poza rozwodem i nie współpracują i na przykład jeden z małżonków przestaje finansować spłatę, bank oczekuje pełnej obsługi zobowiązania od drugiego. Gdy jej nie ma, sięga po prawne środki, które są przewidziane na niesolidnych dłużników.

Co ze wspólnym kredytem hipotecznym po rozwodzie małżonków

Rozwód to nie tylko emocjonalny sprawdzian, ale również wyzwanie finansowe, zwłaszcza, gdy byłych małżonków dalej łączy wspólny kredyt.
Choć niewątpliwie jest to duża zmiana w życiu prywatnym, to z perspektywy banku nie ma ona znaczenia - spłata długu wciąż jest wymagana.

Kto za to odpowiada, jeśli jeden z byłych partnerów nie chce lub nie jest w stanie regulować rat? Jakie są konsekwencje niespłacania kredytu i jakie rozwiązania będą najlepsze, by uniknąć problemów finansowych?
Warto poznać odpowiedzi na te pytania jeszcze przed podziałem majątku, aby każda ze stron mogła lepiej zadbać o swój budżet.

Ponad 60% wszystkich kredytów hipotecznych w Polsce jest zaciąganych przez dwie osoby, najczęściej pary lub małżeństwa.
Choć wspólne zobowiązanie oznacza niższe ryzyko opóźnień w spłacie (tylko 1,7% takich długów jest spłacanych nieterminowo, w porównaniu do 5,5% tych indywidualnych ), sytuacja może skomplikować się w momencie rozstania.

Rozwód i brak solidarnej spłaty kredytu: jakie konsekwencje

Co w przypadku, gdy jedno z zobowiązanych przestaje spłacać raty?
Wówczas dług obciąża obie strony. Oznacza to, że konsekwencje dotyczą również osoby, która wywiązuje się ze swojego zobowiązania.

Następstwem może być wszczęcie procedury windykacyjnej lub negatywny wpis do Biura Informacji Kredytowej (BIK), co na przyszłość obniży zdolność kredytową obu stron.
W przypadku dalszych opóźnień bank może skierować sprawę do sądu i rozpocząć egzekucję komorniczą, a nieruchomość stanowiąca zabezpieczenie może zostać zlicytowana.

– Jeżeli para wzięła kredyt wspólnie, nawet po rozstaniu pozostają oni równo odpowiedzialnymi za spłatę długu. Bank nie ingeruje w prywatne umowy między byłymi małżonkami wyjaśnia –Justyna Krysiewicz-Rećko, ekspertka Intrum.
– Należy pamiętać, że rozwód nie zmienia warunków kredytowych, tj. wysokości rat, oprocentowania czy terminu jego spłaty – dodaje Justyna Krysiewicz-Rećko.

Kredyt po rozwodzie: by uniknąć straty mieszkania, trzeba się dogadać

W Polsce to niemal reguła, że rozwodzący się są w takim konflikcie, że nie potrafią się porozumieć w sprawach majątkowych nawet wtedy gdy jest to w ich żywotnym interesie. Dlatego by uniknąć problemów z kredytem i ryzyka utraty mieszkania potrzebny jest podział majątku. Rzadko kiedy następuje on wraz z wyrokiem sądu o rozwodzie – rozwód ma być szybki, a sprawy majątkowe przy braku zgody trwają latami.
Do wyroku o podziale majątku dla banku więc nic się nie zmienia.
A jeśli brak wyroku o podziale majątku, trzeba działać inaczej – co jednak także wymaga porozumienia i zgody. Teoretycznie możliwych sposobów wyjścia z problemu jest wiele.
Jak więc uniknąć trudności, gdy jedna ze stron nie chce lub nie może kontynuować spłaty kredytu? Możliwych rozwiązań jest kilka.

Najprostsza to sprzedaż nieruchomości i spłata reszty kredytu z uzyskanych z transakcji pieniędzy. Ta opcja pozwala na zamknięcie kredytu i rozliczenie się między byłymi małżonkami. Zanim zdecydujemy się na to rozwiązanie, należy być świadomym, że proces może trwać dłużej niż założyliśmy, a w przypadku niesprzyjających warunków rynkowych nieruchomość może zostać sprzedana poniżej wartości zobowiązania.
Wówczas obie strony muszą pokryć różnicę między uzyskaną ceną a kwotą zadłużenia.

Prostszym od strony formalnej – ale wcale nie łatwiejszym dla uzyskania porozumienia jest opcja spłacania w dalszym ciągu kredytu przez jedną osobę.
W praktyce jest to realizowane najczęściej w ramach podziału majątku. Sąd bowiem może przyznać nieruchomość jednemu z małżonków.
Jednakże, nie zwalnia to drugiego z długu. W tym wypadku osoba, która zostaje właścicielem domu czy mieszkania, może ubiegać się o możliwość spłaty kredytu w całości.

Takie rozwiązanie wymaga zgody banku, który ponownie oceni zdolność kredytową przejmującego zobowiązanie.
Procedura ta jest złożona i czasochłonna, wymagająca dostarczenia szeregu dokumentów, takich jak kopia umowy kredytowej, zaświadczenie o zarobkach, akt notarialny i aktualny odpis z księgi wieczystej . Bank wyrazi zgodę tylko wtedy, gdy zdolność kredytowa przejmującego będzie wystarczająca.

Inna opcja: jeśli nie sprzedaż, to wynajem nieruchomości. Gdy sprzedaż nie wchodzi w grę, a żadne z byłych małżonków nie może lub nie chce przejąć kredytu na wyłączność, można rozważyć wynajem nieruchomości, a uzyskany z tego tytułu dochód przeznaczyć na spłatę rat.
Problemy są dwa. Pierwszy taki sam jak przy innych rozwiązaniach – potrzeba dogadania się. Drugi – nie zawsze przychód z najmu będzie kwotą w pełni pokrywającą zobowiązanie wobec banku, ale może on znacząco odciążyć dłużników.

Konkretną opcją są też negocjacje z bankiem. W szczególnych przypadkach przecież istnieje możliwość restrukturyzacji zadłużenia, np. wydłużenia okresu spłaty, zmiany oprocentowania lub skorzystania z wakacji kredytowych.
Znów potrzebne jest porozumienie. Takie negocjacje ponadto najlepiej omówić wcześniej ze swoim doradcą kredytowym, ponieważ to on orientuje się najlepiej w aktualnej sytuacji rynkowej.

Infor.pl
Mam długi. Jak z nich wyjść? Co robić? [PORADNIK]
03 kwi 2025

Mam długi. Jak z nich wyjść? Co robić? - to częste pytania zadawane na forum w Internecie. Po pierwsze, należy zaprzestać zaciągania kolejnych zobowiązań. Co dalej? Oto poradnik, który pokazuje jak krok po kroku wyjść z długów. Zawiera wszystko, co należy widzieć o oddłużaniu.

W Łodzi zrobią porządek z hulajnogami
03 kwi 2025

Łódź chce zapanować nad hulajnogami. Źle zaparkowane, leżące na chodniku jednoślady utrudniają przejście pieszym, więc włodarze chcą uporządkować ich zwrot. Do końca maja w Śródmieściu powstanie 313 miejsc do parkowania hulajnóg - ich działania dopilnują operatorzy.

MEN: Przymusowy odbiór dziecka na terenie jednostek systemu oświaty po wyczerpaniu wszystkich innych możliwości
03 kwi 2025

Stanowisko MEN w kwestii przymusowych odbiorów dzieci na terenie jednostek systemu oświaty nie uległo zmianie. Resort zaznaczył jednak, że odbiór dziecka powinien następować po wyczerpaniu wszystkich innych możliwości.

Czy w lipcu 2025 r. będzie podwyżka najniższej krajowej?
03 kwi 2025

Czy lipiec 2025 r. to drugi termin podwyżki najniższej krajowej w tym roku? W 2023 i 2024 r. dwa razy w roku podnoszono wysokość płacy minimalnej. Jak będzie w tym roku?

Sprawdź uprawnienia kierowcy. Nowa usługa w aplikacji mObywatel
03 kwi 2025

W aplikacji mObywatel można już sprawdzić uprawnienia kierowcy. Wystarczy wpisać imię, nazwisko oraz numer blankietu dokumentu, aby uzyskać możliwość weryfikacji danych każdego kierowcy i statusu jego prawa jazdy, tymczasowego prawa jazdy oraz pozwolenia na kierowanie tramwajem.

Opłaty za pobyt w DPS. Współpraca z MOPS ma znaczenie [Kryteria 2025]
03 kwi 2025

W kontekście opłat za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej sporo mówi się o kryteriach dochodowych i kręgu osób zobowiązanych. Nie każdy jednak pamięta, iż na zakres tej opłaty wpływa również wywiad środowiskowy. Dlaczego?

Sąd Apelacyjny unieważnił umowę kredytu złotówkowego (prawomocnie). Jakie były powody? Analiza radcy prawnego
03 kwi 2025

Jeśli w pierwszej i drugiej dekadzie XXI wieku prawie każdy mógł powiedzieć, że kojarzy kogoś znajomego, kto wyjechał za granicę ze względu na exodus migracyjny, to zakładam, że już w trzeciej dekadzie prawie każdy będzie kojarzył kogoś, kto unieważnił swoją umowę z bankiem. I to nie tylko tę waloryzowaną kursem waluty obcej. Unieważnianie kredytów i pożyczek stanie się sportem narodowym Polaków, takim jak jest nim teraz grillowanie.

Test z geografii - strony świata. Tylko 8 pytań
03 kwi 2025
Berlin leży na północny wschód od Paryża. Sprawdź, czy uda Ci się poprawnie wskazać kierunki bez otwierania mapy.
Ile zarabiają Polacy i gdzie najlepiej? Zaskakujące dane GUS
03 kwi 2025

Znamy już najnowsze dane o wynagrodzeniach za październik 2024 roku. GUS podał, że przeciętne wynagrodzenie wyniosło 8363,69 zł brutto, ale mediana była o 18% niższa i wyniosła 6856,75 zł. Dysproporcje te wskazują na duże rozwarstwienie płacowe, szczególnie widoczne w zależności od płci, wieku, branży oraz wielkości firmy. Sprawdź, co kryje się za tymi liczbami.

Prosty test z literatury. Kto jest autorem?
03 kwi 2025
Tyle książek przeczytanych... Czy pamiętasz, kto je napisał? Proponujemy prosty test na odświeżenie pamięci. Zaczynamy od najłatwiejszego pytania:
pokaż więcej
Proszę czekać...