REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

SN: Nauczyciele mają prawo do wynagrodzenia za nadgodziny, czyli za dodatkową pracę ponad 40 godzin tygodniowo. Uchwała, która zmienia wszystko

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
Katarzyna Kalata
Doktor nauk prawnych, radca prawny
Nauczycielom należy się wynagrodzenie za nadgodziny. Przełomowa uchwała Sądu Najwyższego
Nauczycielom należy się wynagrodzenie za nadgodziny. Przełomowa uchwała Sądu Najwyższego
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Sąd Najwyższy w uchwale z 26 lutego 2025 r. (sygn. akt III PZP 3/24) wydał przełomowe orzeczenie, potwierdzając prawo nauczycieli do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Uchwała ta eliminuje wieloletnie wątpliwości prawne i ustanawia nowe standardy w zakresie wynagradzania nauczycieli za ich dodatkowy czas pracy.

SN: Godziny ponadwymiarowe i nadliczbowe to nie to samo

W uchwale Sąd Najwyższy podkreślił istotną różnicę między godzinami ponadwymiarowymi a nadliczbowymi.

Godziny ponadwymiarowe to dodatkowe lekcje przydzielane nauczycielowi w ramach jego pensum i ustalone wcześniej w planie zajęć. Natomiast godziny nadliczbowe dotyczą pracy wykraczającej poza 40-godzinny tydzień pracy i związanej z dodatkowymi obowiązkami, np. organizacją wycieczek szkolnych, projektami międzynarodowymi czy opieką nad uczniami w dni wolne.

REKLAMA

Przesłanki uzyskania wynagrodzenia za nadgodziny

Do tej pory nauczyciele napotykali trudności w uzyskaniu wynagrodzenia za nadgodziny. Pracodawcy często odmawiali im wypłat, powołując się na brak jasnych regulacji w Karcie Nauczyciela. Sąd Najwyższy rozwiał te wątpliwości, uznając, że nauczyciele – tak jak inni pracownicy – mają prawo do rekompensaty finansowej lub czasu wolnego za pracę przekraczającą ustawową normę.

Precedensowa sprawa nauczycielki

Punktem zwrotnym była sprawa nauczycielki języka angielskiego, pełniącej funkcję koordynatora międzynarodowego projektu wymiany uczniów. Jej dodatkowe obowiązki obejmowały organizację wyjazdu, szkolenia oraz koordynację działań między szkołami. Sąd przyznał jej wynagrodzenie w wysokości 18,5 tys. zł za nadgodziny, uznając, że jej praca wykraczała poza standardowe obowiązki dydaktyczne.

Czas pracy nauczycieli a nadgodziny

Należy przypomnieć, że nauczyciel zgodnie z przepisami nie może pracować więcej niż 40 godzin tygodniowo. W ramach tego czasu zobowiązany jest do realizacji obowiązkowych zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, tzw. zajęć przy tablicy, jak również innych czynności wynikających ze statutowych zadań szkoły, np. prowadzenia kółek zainteresowań. Oprócz tego nauczyciele przygotowują się do zajęć, uczestniczą w samokształceniu i doskonaleniu zawodowym.

Wynagrodzenie przysługuje za realizację zajęć obowiązkowych w ramach pensum, a także za godziny ponadwymiarowe, które są przydzielane przez dyrektora szkoły. Dodatkowo nauczyciel otrzymuje wynagrodzenie za doraźne zastępstwa, np. za nieobecnych kolegów. Istotne jest jednak, że godziny ponadwymiarowe oraz godziny zastępstw realizowane są w ramach limitu 40 godzin tygodniowo, co oznacza, że formalnie nie można ich traktować jako nadgodzin.

Problem pojawia się w przypadku pracy wykraczającej poza tę normę, gdyż Karta Nauczyciela nie reguluje wprost kwestii rekompensaty za czas pracy przekraczający 40 godzin tygodniowo.

W kontekście omawianego orzeczenia sądy niższych instancji przyznały nauczycielce wynagrodzenie wraz z odsetkami, lecz szkoła złożyła skargę kasacyjną. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, skierował pytanie prawne do poszerzonego składu: „Czy problematyka pracy w godzinach nadliczbowych nauczycieli została wyczerpująco uregulowana w Karcie Nauczyciela, czy też należy do niej odpowiednio stosować – na podstawie art. 91c ust. 1 Karty – przepisy Rozdziału V Działu Szóstego Kodeksu pracy?”.

Skutki uchwały SN dla nauczycieli

Decyzja SN może doprowadzić do fundamentalnych zmian w podejściu szkół i samorządów do wynagradzania nauczycieli. Może także skłonić ustawodawcę do wprowadzenia nowych regulacji w Karcie Nauczyciela, które jednoznacznie określą zasady rozliczania nadgodzin.

W praktyce oznacza to, że nauczyciele, którzy do tej pory nie otrzymywali wynagrodzenia za pracę przekraczającą normę 40 godzin tygodniowo, mogą teraz skuteczniej dochodzić swoich praw. Dotyczy to szczególnie sytuacji takich jak prowadzenie zajęć pozalekcyjnych, opieka nad uczniami w weekendy czy uczestnictwo w szkolnych wyjazdach.

Uchwała Sądu Najwyższego z 26 lutego 2025 r. to istotny krok w kierunku zapewnienia nauczycielom sprawiedliwego wynagrodzenia za rzeczywisty nakład ich pracy. Orzeczenie potwierdza, że godziny nadliczbowe powinny być rekompensowane, co może prowadzić do daleko idących zmian w funkcjonowaniu systemu oświaty.

Dr Katarzyna Kalata - radca prawny Kancelaria Kalata

Dalszy ciąg materiału pod wideo
Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Ryszard Cyba (morderca pracownika biura PiS) zwolniony z zakładu karnego - przebywa w szpitalu psychiatrycznym

Ryszard Cyba skazany za zabójstwo Marka Rosiaka w biurze PiS w Łodzi w 2010 r. został zwolniony z zakładu karnego z uwagi na stan zdrowia. Nie oznacza to, że został uwolniony – poinformował rzecznik łódzkiego sądu okręgowego. Z więzienia Cyba trafił do DPS-u, a stamtąd do szpitala psychiatrycznego.

13 emerytura - terminy wypłat w 2025 roku

We wtorek 1 kwietnia pierwszej grupie emerytów i rencistów jest przekazywane dodatkowe roczne świadczenie pieniężne, czyli tzw. trzynasta emerytura. To pierwsza transza tego świadczenia, w ramach którego 1,67 mld zł trafi tego dnia do 889 tys. osób. Co powinni wiedzieć uprawnieni do „trzynastki”, wyjaśnia ekspertka Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Aneta Adamiak z Departamentu Świadczeń Emerytalno-Rentowych w centrali ZUS i apeluje do seniorów, którzy jeszcze nie mają kont bankowych, o ich założenie ze względów bezpieczeństwa.

Co ze starymi orzeczeniami po nowych wytycznych dla WZON i PZON? Kiedy zmiany dla osób niepełnosprawnych? Co z punkt 7 i 8?

Jestem mamą dziecka, u którego w badaniach przesiewowych zdiagnozowano rdzeniowy zanik mięśni (SMA). Córka ma orzeczenie o niepełnosprawności wydane na 3 lata, prawomocne. Według nowych wytycznych wprowadzonych przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej choroba córki jest na liście chorób, które kwalifikują do orzeczenia o niepełnosprawności do ukończenia 16 lat oraz przyznania 7 i 8 punktu orzeczenia. W związku z tymi zmianami pojawia się pytanie: czy mogę złożyć ponownie wniosek o orzeczenie o niepełnosprawności, czy kolejne rozpatrzenie będzie możliwe dopiero pod koniec ustalonego okresu orzeczenia?

Znikomy stopień społecznej szkodliwości czynu. Czym skutkuje w prawie karnym?

Przestępstwa są nagannymi, zabronionymi czynami. Ich popełnienie grozi określoną karą. Niemniej jednak sprawca nie zawsze będzie poddany karze. Co więcej, możliwa jest też sytuacja, w której takie zachowanie, choć wypełnia znamiona czynu określone w ustawie, to jednak w bardzo niewielkim stopniu narusza dobro chronione prawem i w konsekwencji nie będzie przestępstwem.

REKLAMA

Orzeczenia o niepełnosprawności w 2025 r. Jak długo są ważne? [FAQ]

Kwestia ważności niektórych orzeczeń o stopniu niepełnosprawności rodzi szereg praktycznych wątpliwości. W artykule odpowiadamy na kilka najważniejszych pytań.

Jerzyki – naturalni pogromcy komarów. Czy te ptaki mogą skutecznie chronić nas przed owadami?

Walka z uciążliwymi komarami to temat powracający każdego lata. Coraz więcej miast decyduje się na ekologiczne rozwiązania, które są zarówno skuteczne, jak i przyjazne dla środowiska. Jednym z nich jest wspieranie jerzyków – ptaków potrafiących zjeść tysiące owadów dziennie. Jak wygląda akcja rozdawania budek lęgowych dla jerzyków i dlaczego warto wziąć w niej udział?

Masz wadę wzroku i prawo jazdy? Możesz dostać areszt, 1500 zł grzywny a nawet zakaz prowadzenia pojazdów jeśli nie stosujesz się do kodu na dokumencie

Jeśli masz wadę wzroku i jeździsz samochodem sprawdź swoje prawo jazdy. Chodzi o rewers i specjalne kody. Okazuje się, że na kierowców nakładane są wysokie grzywny a nawet odbierane są uprawnienia czy stosowany jest areszt, za to, że nie stosują się do wytycznych na dokumencie uprawniającym do poruszania się samochodem czy innym pojazdem mechanicznym.

MOPS czy ZUS? Świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami w 2025 r. [TABELA]

Jakie świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych, a które ośrodki pomocy społecznej? Prezentujemy proste zestawienie najważniejszych świadczeń w 2025 r.

REKLAMA

Renta tytoniowa – czym jest, kto może się o nią ubiegać, na jakiej podstawie prawnej?

Renta tytoniowa to pojęcie, które choć w powszechnym użyciu nie funkcjonuje, coraz częściej pojawia się w kontekście dyskusji o świadczeniach z tytułu niezdolności do pracy. Choć alkoholizm jest uznawany za jedno z najpoważniejszych uzależnień, jego konsekwencje zdrowotne nie są jedynymi powodami przyznawania rent. W artykule wyjaśniamy, czym jest renta tytoniowa, kto może się o nią ubiegać oraz na jakiej podstawie prawnej można starać się o to świadczenie.

Składka zdrowotna: 777 zł płaci pracownik a 315 zł przedsiębiorca (obaj zarabiają po 10 tys. zł miesięcznie). Czy to sprawiedliwe i zgodne z Konstytucją?

Temat składki zdrowotnej był przez kilka ostatnich lat poruszany wielokrotnie. Porównując różne poziomy wynagrodzenia (co znajdą Państwo w dalszej części artykułu) nie da się nie zauważyć, że pracownicy zatrudnieni na umowę o pracę płacą co do zasady składkę zdrowotną w wyższej wysokości niż przedsiębiorcy. W tym artykule przyjrzymy się, dlaczego tak się dzieje, czy jest to obiektywnie sprawiedliwe i czy jest to zgodne z zasadą równości wobec prawa. Bo przecież dostęp do publicznej służby zdrowia mamy taki sam. A jakość tego leczenia nie zależy od wysokości składki.

REKLAMA