Kiedy postępowanie jest przewlekłe?

Adrian Prusik
rozwiń więcej
Zasadniczo, z przewlekłością postępowania mamy do czynienia po upływie 12 miesięcy.
Jednym z nielicznych środków, jakimi strona procesu może dyscyplinować sąd w przypadku zwłoki, jest skarga na przewlekłość postępowania. Kiedy jednak mamy do czynienia z nieuzasadnioną zwłoką sądu?

Kiedy mamy przewlekłość postępowania

Od 2004 r. funkcjonuje ustawa dotycząca skargi na przewlekłość postępowania, której zadaniem jest dyscyplinowanie sądów oraz wynagradzanie krzywd wyrządzonych przez przedłużające się postępowanie. W praktyce trudności dotyczące zasadności skargi może przynieść przede wszystkim konieczność określenia, czy dana sytuacja oznacza już przewlekłość postępowania.

Sama ustawa wyraża się o tym enigmatycznie, stroniąc od podawania określonych terminów. Wynika to przede wszystkim ze złożoności spraw. Rozsądny termin rozstrzygnięcia jednej sprawy zależy przede wszystkim od stopnia jej komplikacji, jak również innych czynników losowych. Dlatego też zgodnie z treścią ustawy, nieuzasadniona zwłoka istnieje wtedy, gdy sprawa „trwa dłużej, niż to konieczne”.

Zobacz również: Skarga na przewlekłość postępowania

Warto mieć to na uwadze, gdy zdecydujemy się na wniesienie skargi. Zwłaszcza w kontekście konieczności jej opłacenia.

Opłata sądowa od takiej skargi to 100 zł.

Co prawda o tym, czy w danej sprawie doszło do przewlekłości postępowania będzie decydował sąd, jednak w dotychczasowym orzecznictwie można znaleźć pewne wskazówki dotyczące tej kwestii.

Niezwłocznie nie oznacza „natychmiast”

Przede wszystkim po dyrektywie rozstrzygania przez sądy bez zbędnej zwłoki nie należy oczekiwać, iż powinno to nastąpić niezwłocznie po wniesieniu sprawy. Ta samo dotyczy oczekiwań co do niezwłocznego podejmowania czynności procesowych. W każdym procesie przejście całego postępowania, przeprowadzenie dowodów, czy nawet wyznaczenie rozprawy i wezwanie stron, czy świadków wymaga czasu. Nie sposób również oczekiwać, by przy rozstrzyganiu o zwłoce, sądy nie brały pod uwagę stanu obłożenia pracą każdego praktycznie każdego polskiego sądu.

Zadaj pytanie: Forum

Przy przypadkach mniej oczywistych mogą decydować nie tylko okoliczności danego postępowania, ale również całokształt warunków pracy w danym sądzie. Przy rozpatrywaniu skargi będzie brana pod uwagę możliwość czasowa sądu, jak również liczba spraw. Sąd powinien jednak wyznaczać rozprawy zgodnie z kolejnością wpływu spraw. Pominięcie kolejności może być już podstawą do skargi.

W jednym z orzeczeń Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż dwumiesięczny termin na wyznaczenie rozprawy nie uzasadnia żądania stwierdzenia przewlekłości. Z kolei Sąd Najwyższy wskazał, że sporządzanie pisemnego uzasadnienia wyroku przez okres 10 miesięcy stanowi nieuzasadnioną zwłokę, niezależnie od zawiłości sprawy.

Zwłoka postępowania, nie czynności

Oprócz tego należy pamiętać, iż zwłoka w postępowaniu dotyczy całości, a nie poszczególnych czynności. Nie zostanie uwzględniona skarga, która dotyczy zwłoki, nawet długiej, dotyczącej określonej czynności w postępowaniu, jeżeli sąd nie stwierdzi, że wpłynęło to na całość postępowania.

Ocenie podlega czas całego postępowania, a nie terminowość określonej czynności.

Dwanaście miesięcy

Pewne wskazówki co do występowania przewlekłości postępowania dostarcza art. 13 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Zgodnie z jego brzmieniem skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływie 12 miesięcy, a w postępowaniu przygotowawczym, w którym stosowane jest tymczasowe aresztowanie, oraz w sprawie egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego - po upływie 6 miesięcy, od daty wydania przez sąd orzeczenia na poprzednią skargę.

Zobacz również serwis: W sądzie

Zdaniem sądów treść tego przepisu, choć nie bezpośrednio, wskazuje, że z przewlekłością postępowania mamy do czynienia co do zasady po upływie 12 miesięcy. Nie oznacza to jednak, że sąd może zdecydować inaczej w odniesieniu do okoliczności indywidualnego przypadku.

Prawo
Będzie kolejny dodatek do emerytury dla matek z rodzin wielodzietnych? Jest wniosek. Zdaniem resortu to ciekawa propozycja
17 lip 2024

Będzie kolejny dodatek do emerytury dla matek z rodzin wielodzietnych? Jest wniosek. Zdaniem resortu to ciekawa propozycja. Chodzi o kobiety pracujące w gospodarstwach rolnych, które tworzą rodziny wielodzietne.

Ważny termin dla osób urodzonych po 1968 r. Decyzja tylko do końca lipca
17 lip 2024

Tylko do końca lipca trwa okno transferowe. Osoby, które urodziły się po 1968 r., mogą zdecydować, gdzie ma trafiać część składki emerytalnej – na subkonto w ZUS czy do OFE.

Nowe wzory dokumentów składanych do ZUS. Zmiana od 1 września 2024 r.
17 lip 2024

Zmienią się wzory dokumentów składanych do ZUS. Nowe wzory zawiera projekt nowelizacji rozporządzenia w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego. Chodzi m.in. o dostosowanie formularzy do nowych przepisów dotyczących wprowadzenia wcześniejszej emerytury dla nauczycieli.

1500 zł kary za nieuzasadnione wezwanie pogotowia. Kto zapłaci? Czy powinniśmy się obawiać wezwania karetki? Sprawdź.
17 lip 2024

1500 zł kary za nieuzasadnione wezwanie pogotowia. Kto zapłaci? Czy powinniśmy się obawiać wezwania karetki? Nieuzasadnione wezwanie pogotowia w 2022 roku miało miejsce 2 mln razy.Jak zidentyfikować nagłe pogorszenie zdrowia?

Program Dobry Start: Do ZUS wpłynęło około 1,5 mln wniosków o świadczenie 300 plus
17 lip 2024

Od 1 lipca 2024 r. ZUS przyjmuje wnioski o świadczenie z programu Dobry Start. Dotychczas rodzice złożyli prawie 1,5 mln wniosków na ponad 2 mln dzieci. W 2023 r. ZUS przyznał świadczenie dla prawie 4,6 mln dzieci.

Płaca minimalna 2025: Ile wyniesie na rękę, czyli netto?
17 lip 2024

Jaka będzie płaca minimalna w 2025 roku? Rząd zaproponował, aby od 1 stycznia 2025 r. najniższe wynagrodzenie za pracę wyniosło 4626 zł brutto. Ta propozycja ma duże szanse na wejście w życie, bo Rada Dialogu Społecznego nie wypracowała wspólnego stanowiska w tej sprawie. Zobaczmy, ile to jest netto, czyli "na rękę".

Inflacja w sklepach wyższa niż oblicza GUS. Handlowcy przerzucą w wakacje na klientów cały VAT podwyższony w kwietniu
17 lip 2024

Przeanalizowano ponad 71,4 tys. cen detalicznych w czerwcu 2024 roku. Jakie wyniki? Otóż codzienne zakupy podrożały w porównaniu do czerwca 2023 roku średnio o 3,1%. W maju podwyżka (cały czas w porównaniu do analogicznego miesiąca w roku poprzednim) wyniosła 2,9%, w kwietniu – 2,4%, a w marcu – 2,1%. To już trwała tendencja. Kolejny miesiąc z rzędu ceny konsekwentnie idą w górę. W grudniu 2024 r. inflacja może dojść do poziomu 4-5%. A ceny w sklepach mogą wzrosnąć jeszcze wyżej. W 2025 roku inflacja może być wyższa niż w 2024 r. Spadek inflacji jest prognozowany dopiero na 2026 rok – o ile oczywiście nie będzie żadnych poważnych zawirowań. Do tego eksperci przypominają, że obecna walka cenowa między dyskontami spowalnia poziom i tempo wzrostu cen. Ale jednocześnie ostrzegają, że w czasie wakacji sklepy mogą przerzucić całość odmrożonego w kwietniu podatku VAT na swoich klientów.

Andrzej Duda. Ile zostało prezydentowi do końca kadencji?
17 lip 2024

Kiedy prezydent Andrzej Duda kończy kadencję? Kiedy są wybory prezydenckie?

Osoby z niepełnosprawnościami czekają na ustawę o asystencji osobistej. Co mówi pełnomocnik rządu ds. osób z niepełnosprawnościami?
17 lip 2024

Osoby z niepełnosprawnościami czekają na ustawowe uregulowanie asystencji osobistej. Łukasz Krasoń, pełnomocnik rządu ds. osób z niepełnosprawnościami, przekazał, że projekt przepisów jest już na ostatniej prostej. Upowszechnienie się asystencji osobistej pozwoliłoby sporej grupie osób z niepełnosprawnościami na bardziej aktywne życie, także pod względem zawodowym.

Renta wdowia. Kiedy wejdzie w życie? Ministra podała termin, jest zmiana
17 lip 2024

Projekt wprowadzający rentę wdowią wróci już niedługo pod obrady Sejmu. Ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk przekazała, że ma się to wydarzyć jeszcze w lipcu. Podała też termin, kiedy w związku z tym ustawa o rencie wdowiej może ostatecznie wejść w życie.

pokaż więcej
Proszę czekać...