ZUS informuje, że dzięki nowelizacji Karty Nauczyciela (która weszła w życie 1 września 2024 r.) nauczyciele po rozwiązaniu na swój wniosek stosunku pracy, mogą przejść na emeryturę w wieku niższym niż określony w ustawie emerytalnej.
- Jakie warunki trzeba spełnić by uzyskać wcześniejszą emeryturę nauczycielską ?
- Trzeba złożyć wniosek i dodatkowe dokumenty
- Jaka będzie wysokość nowej emerytury nauczycielskiej?
- Wcześniejsza emerytura nauczycielska a środki na subkoncie ZUS i w OFE
Jakie warunki trzeba spełnić by uzyskać wcześniejszą emeryturę nauczycielską ?
Z prawa do nowej (wcześniejszej) emerytury nauczycielskiej będą mogli skorzystać nauczyciele, którzy spełnią łącznie następujące warunki:
1) rozwiążą na swój wniosek stosunek pracy, albo dojdzie do rozwiązania stosunku pracy lub jego wygaśnięcia np. z powodu całkowitej likwidacji szkoły czy też z upływem sześciomiesięcznego okresu pozostawania nauczyciela w stanie nieczynnym,
2) rozpoczęli przed 1 stycznia 1999 r. faktyczne wykonywanie pracy na stanowisku nauczyciela, wychowawcy lub innego pracownika pedagogicznego,
3) mają okres składkowy, który wynosi co najmniej 30 lat, w tym co najmniej 20 lat faktycznego wykonywania pracy na stanowisku nauczyciela, wychowawcy lub innego pracownika pedagogicznego (z wyjątkiem nauczyciela szkoły za granicą), w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć,
4) nie przysługuje im prawo do przejścia na emeryturę bez względu na wiek na podstawie Karty Nauczyciela,
5) wysokość tej emerytury nie jest niższa niż kwota najniższej emerytury.
ZUS informuje, że na nową emeryturę nauczycielską mogą przejść, począwszy od:
1 września 2024 r. - nauczyciele urodzeni przed 1 września 1966 r.;
1 września 2025 r. - nauczyciele urodzeni po 31 sierpnia 1966 r., a przed 1 września 1969 r.;
1 września 2026 r. - nauczyciele urodzeni po 31 sierpnia 1969 r.
Oznacza to, że z nowej emerytury nauczycielskiej będą mogli skorzystać począwszy od:
1 września 2024 r. – nauczyciele, którzy przed tym dniem ukończyli co najmniej 58 lat,
1 września 2025 r. – nauczyciele, którzy przed tym dniem ukończyli co najmniej 56 lat,
1 września 2026 r. – nauczyciele, którzy w tym dniu będę mieli ukończone 57 lat oraz wszyscy młodsi nauczyciele (w tym zakresie ustawa nie przewiduje ograniczenia).
Istotne jest tylko to, aby nauczyciele ci spełniali warunki wymagane do przyznania takiej emerytury - wyjaśnia Krzysztof Cieszyński - Regionalny Rzecznik Prasowy województwa pomorskiego.
Warunki wymagane do nabycia uprawnień do nowej emerytury nauczycielskiej są takie same dla kobiet i mężczyzn.
Osoby, uprawnione do świadczenia od 1 września 2024 r., czyli nauczyciele urodzeni przed 1 września 1966 r., mogli składać wnioski już od 1 sierpnia 2024 r., czyli miesiąc przed wejściem w życie nowych przepisów.
Trzeba złożyć wniosek i dodatkowe dokumenty
Wniosek o nową emeryturę nauczycielską należy złożyć przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego - czyli przed ukończeniem 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku mężczyzn. Prawo do nowej emerytury nauczycielskiej nie ustaje w związku z osiągnięciem tego powszechnego wieku.
Nauczyciele, którzy mają już ustalony kapitał początkowy muszą złożyć w ZUS:
1) wniosek o emeryturę,
2) informację o okresach składkowych i nieskładkowych ERP-6,
3) dokumenty, które potwierdzają wykonywanie pracy nauczycielskiej,
4) dokument, który potwierdza rozwiązanie stosunku pracy na wniosek nauczyciela lub rozwiązanie stosunku pracy, albo jego wygaśnięcie w szczególnych okolicznościach, chyba, że pracodawca złożył już do ZUS dokument ZUS ZWUA, w którym potwierdził te okoliczności.
Natomiast nauczyciele, którzy nie mają jeszcze ustalonego kapitału początkowego muszą złożyć dodatkowo:
- dokumenty, które potwierdzają okresy składkowe i nieskładkowe przypadające przed 1 stycznia 1999 r. (np. świadectwa pracy, zaświadczenia, legitymacje ubezpieczeniowe zawierające wpisy dotyczące zatrudnienia),
- dokumenty, które potwierdzają wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu i uposażenia za lata kalendarzowe przypadające przed 1999 rokiem (np. zaświadczenia na druku ERP-7, legitymacje ubezpieczeniowe zawierające odpowiednie wpisy dotyczące wysokości wynagrodzenia).
Jaka będzie wysokość nowej emerytury nauczycielskiej?
Nowa emerytura nauczycielska obliczona zostanie w wyniku podzielenia zwaloryzowanego kapitału początkowego, zwaloryzowanych składek zgromadzonych na koncie ubezpieczonego oraz zwaloryzowanych środków zgromadzonych na subkoncie przez średnie dalsze trwanie życia dla osoby w wieku, w którym przechodzi na tę emeryturę. Aby mieć prawo do nowej (wcześniejszej) emerytury nauczycielskiej, kwota z wyliczenia musi być nie niższa od minimalnej emerytury, która aktualnie wynosi 1780,96 zł brutto.
ZUS obliczy nową emeryturę nauczycielską dzieląc podstawę obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na tę emeryturę danego ubezpieczonego.
Wcześniejsza emerytura nauczycielska a środki na subkoncie ZUS i w OFE
W przypadku nowej (wcześniejszej) emerytury nauczycielskiej środki z subkonta (wraz z przekazanymi środkami z OFE) są przenoszone na konto ubezpieczonego i nie podlegają dziedziczeniu. Oznacza to brak prawa do podziału środków lub wypłaty gwarantowanej. Dlatego kobieta, która jest członkiem OFE, nie nabędzie prawa do emerytury kapitałowej w powszechnym wieku emerytalnym i tym samym nie będzie miała prawa do przeliczenia emerytury w docelowej wysokości.
Krzysztof Cieszyński, Regionalny Rzecznik Prasowy województwa pomorskiego
Beata Kopczyńska, Regionalna Rzeczniczka Prasowa ZUS w województwie śląskim