REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kto może uchylić się od obowiązku alimentacyjnego?

Wioleta Matela-Marszałek
Autorka licznych publikacji o tematyce prawnej
Kto może uchylić się od obowiązku alimentacyjnego?
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

Wprawdzie można uchylić się od obowiązku alimentacyjnego, jednak tylko w określonych sytuacjach. Jakich?

Na kim ciąży obowiązek alimentacyjny?

Zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek alimentacyjny polega na dostarczaniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. 

REKLAMA

REKLAMA

Obowiązek ten obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Przepisy określają kolejność obowiązku alimentacyjnego. Ma to bardzo istotne znaczenie w praktyce, ponieważ dopiero gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności, powstaje obowiązek osoby zobowiązanej w dalszej kolejności. Tak jest też w sytuacji, gdy osoba zobowiązana w bliższej kolejności nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych alimentów jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami.

Warto jednak pamiętać, iż obowiązek alimentacyjny względem małżonka po rozwodzie, unieważnieniu małżeństwa albo orzeczeniu separacji wyprzedza obowiązek alimentacyjny krewnych tego małżonka.

Co do zasady rodzice mają obowiązek alimentacyjny względem dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie. W przypadku pozostałych krewnych przesłanką otrzymania alimentów jest niedostatek.

Wysokość alimentów powinna z jednej strony wynikać z potrzeb osoby uprawnionej np. dziecka, z drugiej zaś – z możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

W przypadku zmiany okoliczności można dążyć do zmiany wysokości zasądzonych alimentów. 

Czy trzeba płacić alimenty na dorosłe dziecko?

Przepisy nie wskazują jednoznacznie granicy wiekowej, do której rodzice powinni płacić alimenty. Zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym rodzice są obowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Wyjątkiem jest tu sytuacja, gdy dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.

Ważne

Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.

To czy rzeczywiście można uznać, iż dziecko nie dokłada takich starań zależy od konkretnej sytuacji, którą zbada sąd.

Przykład

"W praktyce mogą występować różnorodne stany faktyczne, mające wpływ na istnienie obowiązku alimentacyjnego. Jeżeli np. czas pobierania nauki wydłuża się nadmiernie poza przyjęte ramy, gdy studiujący nie czyni należytych postępów w nauce, nie zdaje egzaminów i ze swej winy powtarza lata nauki w szkole lub na uczelni oraz nie kończy jej w okresie przewidzianym w programie, a ze względu na wiek i ogólne przygotowanie do pracy może ją podjąć, rodzice nie są obowiązani do alimentowania pełnoletniego dziecka"- uznał Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 grudnia 1987 r.

Co z rodzeństwem?

Obowiązek alimentacyjny rodzeństwa istnieje w ostatniej kolejności i można się od niego uchylić. Ma to miejsce w sytuacji, gdy alimenty są połączone z nadmiernym uszczerbkiem osoby zobowiązanej lub jej najbliższej rodziny.

Alimenty sprzeczne z zasadami współżycia społecznego

Kolejny przepis, na podstawie którego możliwe jest uchylenie się od alimentów to art. 144 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. 

Zgodnie z nim zobowiązany może uchylić się od wykonania obowiązku alimentacyjnego względem uprawnionego, jeżeli żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego

Nie dotyczy to jednak obowiązku rodziców względem ich małoletniego dziecka.

Może być jednak stosowany w przypadku osób dorosłych. W orzecznictwie podkreśla się, iż przepis ten powinien być wykorzystywany wyjątkowo. 

Przykład

Przykładowo zasady współżycia społecznego mogą naruszać zachowania godzące w dobra osobiste, zdrowie czy życie członka rodziny

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (j. t. Dz. U. z 2020 r., poz. 1359; ost. zm. Dz.U. z 2022 r., poz. 2140)

Orzeczenia:

Uchwała Pełnego Składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r. w sprawie wytycznych w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach o alimenty (M. P. z 1988 r., nr 6, poz. 60)

 
Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne

REKLAMA

Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
800 zł + 400 zł na dziecko. Pierwsze wnioski należy składać od 1 lutego 2025 r.

Już za niecałe dwa tygodnie Zakład Ubezpieczeń Społecznych rozpocznie zbieranie wniosków na nowy okres świadczeniowy. Co się zmieni? Do kiedy złożyć wniosek, by zachować ciągłość wypłat? Kiedy złożyć wniosek o dodatkowe 400 zł na wyprawkę szkolną na rok szkolny 2025/2026?

Jak często dziadkowie mogą widywać wnuki?

Przepisy wprost nie odpowiadają na tak zadane pytanie. Wszystko zależy od konkretnej sytuacji. Decydujące znaczenie w tego typu sprawach powinno mieć dobro dziecka.

Renta wdowia z KRUS: co koniecznie trzeba wiedzieć. Warunki, limity, terminy, wniosek (wydrukuj, wypełnij i złóż)

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego udzieliła licznych wyjaśnień odnośnie zasad przyznawania i wypłaty tzw. renty wdowiej. Czym jest renta wdowia? Kto może ją otrzymać? Gdzie złożyć wniosek? Ile wyniesie renta wdowia? Odpowiedzi na te i inne pytania poniżej w naszym opracowaniu przygotowanym na podstawie informacji z KRUS.

Jakie będą konsekwencje wagarów? Kolejne zmiany w szkołach. MEN analizuje frekwencję uczniów i zasady usprawiedliwiania nieobecności

Zasady usprawiedliwiania nieobecności uczniów w szkole budzą kontrowersje i już od dłuższego czasu są przedmiotem uwagi nauczycieli i MEN. Okazuje się, że prowadzone są w tym zakresie prace nad zmianami. Czego powinni spodziewać się uczniowie?

REKLAMA

Renta wdowia dla rolnika. KRUS uruchomiła infolinię dotyczącą świadczenia

Renta wdowia dla rolników to temat nowej infolinii uruchomionej przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS). Szczegółowe informacje o nowym świadczeniu można uzyskać od poniedziałku do piątku w godzinach 9:00–14:00.

Mobbing, dyskryminacja i molestowanie – będą zmiany w kodeksie pracy. MRPiPS przygotowało nowe przepisy

W dniu 20 stycznia 2025 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji opublikowano projekt nowelizacji kodeksu pracy, który ma na celu wprowadzenie zmian w przepisach dot. mobbingu, dyskryminacji, molestowania i molestowania seksualnego w pracy. Projekt przygotowało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Zobaczmy jakie zmiany mają wejść w życie - być może jeszcze w 2025 roku.

Przywileje: Nie tylko osoby niepełnosprawne. Ale i rodziny z dziećmi [Petycja]

Do Ministerstwa Infrastruktury trafił obywatelski postulat wprowadzenia miejsc postojowych przed urzędami i w innych miejscach publicznych (dla czasowego postoju na czas załatwienia sprawy np. w sklepie) wzorowanych na tych dla osób niepełnosprawnych, ale przeznaczonych dla rodzin z dziećmi. Takie rozwiązanie widziane było np. na parkingach przed sklepami sieci Lidl.

Ograniczenie programu 800 plus. Jest projekt ustawy

800 plus: Prawo i Sprawiedliwość przedstawiło w Sejmie projekt nowelizacji ustawy, który ogranicza dostęp do programu dla obywateli Ukrainy. Zgodnie z propozycją, świadczenie mają otrzymywać jedynie ci, którzy pracują i płacą podatki w Polsce – poinformował szef klubu PiS, Mariusz Błaszczak.

REKLAMA

Czas tylko do 31 stycznia. Kto musi zgłosić się do ulgi Mały ZUS plus i jak powinien to zrobić

31 stycznia 2025 r. mija termin zgłoszenia się do ulgi „Mały ZUS plus”. Przedsiębiorcy, którzy w bieżącym roku chcą z niej zacząć korzystać i płacić niższe składki na ubezpieczenia społeczne, powinni zgłosić się do ulgi. Przedsiębiorcy, którzy korzystali z tej ulgi w zeszłym roku i nadal spełniają warunki, nie muszą zgłaszać się ponownie.

Ta grupa pracowników znowu straci. Choć eksperci uprzedzali, że tak będzie, to jednak po zakończeniu roku pracownicy są rozczarowani

Choć specjaliści uprzedzali o tym już dawno, to jednak początek roku przyniósł tej grupie pracowników rozczarowanie. Dlaczego mają poczucie, że tracą, skoro dostali pieniądze? Bo przyznano im je w takiej, a nie innej formie.

REKLAMA