REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kapitał na emeryturę podlega podziałowi

Bartosz Marczuk
Bartosz Marczuk

REKLAMA

W razie rozwodu środki zgromadzone w otwartym funduszu emerytalnym podlegają podziałowi między małżonków, którzy posiadają wspólnotę majątkową. Są przekazywane na ich konta emerytalne.

 

W momencie rozwodu wiele osób jest zaskoczonych informacją, że muszą podzielić się zgromadzonymi w II filarze pieniędzmi ze swoim małżonkiem. Zapominają, iż pieniądze gromadzone na koncie uczestnika OFE, gdy pozostaje on w związku małżeńskim i posiada wspólnotę majątkową, stanowią wspólny majątek męża i żony.

Drugą przyczyną takiego stanu rzeczy jest to, że takie przepisy obowiązują tylko w II filarze. Pieniądze na emeryturę gromadzone w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych nie podlegały nigdy takiemu podziałowi i nadal nie podlegają. Dopiero teraz rząd w programie polityki rodzinnej (odpowiednia ustawa trafiła już do konsultacji społecznych) proponuje, aby także kapitał na emeryturę gromadzony w I filarze był w razie rozwodu dzielony. Ma to głównie chronić niepracującego lub zdecydowanie mniej zarabiającego małżonka przed ubóstwem na emeryturze.

Pisemne oświadczenia

REKLAMA

W związku z tym, że przepisy określają kapitał emerytalny gromadzony w OFE jako majątek wspólny małżonków, osoba zawierająca umowę z funduszem emerytalnym musi złożyć pisemne oświadczenie o tzw. stosunkach majątkowych. Innymi słowy musi zadeklarować, czy istnieje między nią a jej małżonkiem wspólnota majątkowa.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Jeśli między osobą przystępującą do OFE a jej małżonkiem istnieje taka wspólnota (tak dzieje się najczęściej), zakreśla ona wtedy tylko na formularzu umowy odpowiedni kwadrat (istnienie wspólnoty majątkowej). W takiej sytuacji nie są wymagane żadne dodatkowe dokumenty. Jeśli natomiast osoba jest stanu wolnego, zakreśla informację, że oświadczenie o tych stosunkach jej nie dotyczy.

PRZYKŁAD:

OŚWIADCZENIE O STOSUNKACH MAJĄTKOWYCH

REKLAMA

Katarzyna W. przystępująca do OFE jest panną. W takiej sytuacji, podpisując umowę z OFE, zakreśli tylko w odpowiednim miejscu na formularzu umowy, że nie dotyczy jej oświadczenie o stosunkach majątkowych. Jeśli byłaby mężatką, a między nią a jej mężem istniałaby wspólnota majątkowa, przystępując do OFE, zakreśliłaby w odpowiednim miejscu formularzu umowy, że istnieje między nią a jej mężem taka wspólnota. Nie musiałaby przedstawiać żadnych dodatkowych dokumentów. Musiałaby to zrobić, gdyby zawarła z małżonkiem intercyzę.

Jeżeli natomiast osoba zapisująca się do OFE jest w związku małżeńskim, ale między nią a jej współmałżonkiem nie istnieje wspólnota majątkowa - bo małżonkowie podpisali intercyzę albo sąd orzekł ich separację - musi ona ten fakt udokumentować. Może to zrobić, przedstawiając na przykład akt notarialny (lub jego poświadczoną kopię) o zawarciu rozdzielności majątkowej.

O zmianie trzeba informować

Ten obowiązek, tj. zgłoszenie faktu powstania lub ustania obowiązywania wspólnoty majątkowej, ciąży też na członku OFE, który po podpisaniu umowy zmienia dotychczasowy status, jeśli chodzi o tę wspólnotę. Najczęściej są to sytuacje:

l zawarcia lub rozwiązania związku małżeńskiego,

l podpisania lub zniesienia intercyzy,

l orzeczenia separacji.

W takim przypadku członek OFE musi złożyć do funduszu pisemne oświadczenie o sposobie uregulowania stosunków majątkowych - najlepiej użyć do tego udostępnianego przez OFE formularza. Trzeba też dołączyć do niego wymagane dokumenty.

Warto pamiętać, że w przypadku zawarcia związku małżeńskiego obowiązek taki spoczywa na obojgu małżonkach. Każde z nich musi złożyć w tej sprawie oddzielne pisemne oświadczenie. Jak pokazuje praktyka, kobiety częściej pamiętają o składaniu korekty danych do OFE w związku ze zmianą swojego nazwiska po zawarciu małżeństwa. Natomiast panowie nie widzą potrzeby uaktualniania danych w umowie przystąpienia do funduszu, mimo że członek OFE jest zobowiązany zawiadomić fundusz na piśmie o każdorazowej zmianie w stosunku do treści wcześniej złożonego oświadczenia dotyczącej wspólnoty majątkowej, o ile zmiana taka obejmuje środki zgromadzone na jego rachunku.

PRZYKŁAD:

ZGŁOSZENIE DO OFE

Jolanta G., przystępując do OFE, była panną. Po dwóch latach przynależności do funduszu wyszła za mąż i posiada obecnie z mężem wspólnotę majątkową. W takiej sytuacji ma obowiązek zgłosić ten fakt do swojego OFE. Fundusz będzie wymagał od niej, oprócz odpowiedniego oświadczenia, udokumentowania tej zmiany. Z praktyki wiadomo, że służyć do tego może na przykład ksero aktu małżeństwa.

W razie niedopełnienia obowiązku złożenia oświadczenia o stosunkach majątkowych OFE przyjmie kolejno, że między małżonkami istnieje wspólność ustawowa albo że małżeńskie stosunki majątkowe uregulowane są zgodnie z treścią umowy zawartej z OFE lub ostatnim zawiadomieniem dokonanym przez członka.

Należy więc pamiętać o aktualizacji swoich wcześniejszych oświadczeń w zakresie uregulowania stosunków majątkowych. Tym bardziej że OFE nie odpowiada za szkody powstałe wskutek niedopełnienia lub nienależytego dopełnienia obowiązku oświadczenia o tych stosunkach.

Podział pieniędzy

Środki gromadzone w OFE, jako majątek wspólny małżonków, podlegają podziałowi (po połowie za okres obowiązywania wspólnoty majątkowej) w razie rozwodu lub unieważnienia małżeństwa.

Jeżeli małżeństwo uczestnika OFE ulegnie rozwiązaniu, środki zgromadzone na jego rachunku, przypadające byłemu współmałżonkowi w wyniku podziału majątku wspólnego, są przekazywane na jego rachunek do OFE. Ich przelew odbywa się na zasadzie tzw. wypłaty transferowej, czyli transakcji między dwoma otwartymi funduszami. Odbywają się one na koniec lutego, maja, sierpnia i listopada. Pieniądze te nie mogą więc zostać wypłacone w gotówce, lecz są przekazywane na konto do funduszu. Tylko w wyjątkowych sytuacjach (patrz niżej) można się starać o ich wypłatę gotówkową.

PRZYKŁAD:

JAK MĄŻ DZIELI SIĘ PIENIĘDZMI Z ŻONĄ

Adam K., przystępując do OFE w maju 1999 r., był kawalerem. Następnie w 2000 roku ożenił się, a w marcu 2007 r. rozwiódł. Od początku przynależności do OFE zgromadził na rachunku 25 tys. zł. Nie cała ta kwota podlega podziałowi. OFE pana Adama podzieli środki, jakie napłynęły do OFE (uwzględni też zyski z ich inwestowania) w okresie od maja 1999 r. do marca 2007 r. Przekaże więc z jego konta na rachunek do funduszu jego żony (po tym jak zgłosi się ona po taką wypłatę) połowę pieniędzy za ten okres (około 10 tys. zł). Pan Adam ma jednak prawo do połowy pieniędzy zgromadzonych w tym okresie na rachunku w OFE jego żony. W tym celu musi zgłosić się do funduszu małżonki z dokumentami poświadczającymi, że środki zgromadzone na jej rachunku mu się należą.

Aby doszło do przekazania pieniędzy (wypłata transferowa) z rachunku jednego małżonka na rachunek drugiego, współmałżonek uprawniony do wypłaty ma obowiązek przedstawić funduszowi dowód, że środki zgromadzone na rachunku współmałżonka jemu się należą. Takim dowodem jest przede wszystkim akt małżeństwa.

Gdy małżonek, któremu należą się pieniądze, nie posiada rachunku w OFE i w terminie dwóch miesięcy nie podpisze umowy z otwartym funduszem, a więc nie wskaże rachunku, na jaki mogą trafić należne mu środki - OFE, do którego należał drugi ze współmałżonków, otworzy u siebie rachunek na jego nazwisko i na to konto przekaże, w ramach wypłaty transferowej, przypadające mu środki. Z chwilą otwarcia rachunku były współmałżonek uzyskuje członkostwo w funduszu.

Rachunek specjalny

Osoby, które mają prawo do wcześniejszej emerytury, a którym OFE otworzył rachunek na podstawie wspólnoty majątkowej, nie tracą prawa do tego świadczenia.

Ponadto ubezpieczonym urodzonym w latach 1949- -1968, którzy uzyskali członkostwo w OFE na podstawie wspólnoty majątkowej, ale nie są członkami OFE (pozostali w ZUS), Zakład nie odprowadza na rachunek w OFE bieżącej, wpłacanej przez nich części składki emerytalnej. Oznacza to, że mimo iż osobie w średnim wieku zakładany jest rachunek emerytalny w otwartym funduszu emerytalnym, ZUS nie dzieli kolejnych składek emerytalnych na dwa strumienie, tylko całość zatrzymuje u siebie. Członkostwo nabyte w wyniku podziału środków byłego współmałżonka traktowane jest bowiem inaczej niż samodzielne zapisanie się do funduszu.

Wypłata w gotówce

Istnieją wyjątki pozwalające osobom, którym OFE otworzył rachunek z tytułu wypłaty po współmałżonku, na jednorazową wypłatę tych środków w gotówce. O taką wypłatę mogą się one starać, gdy:

l złożą wniosek, dołączając do niego decyzję przyznającą emeryturę, zaopatrzenie emerytalne, emeryturę dla rolników lub uposażenie w stanie spoczynku,

l nie mają prawa do emerytury, ale ukończyły 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku mężczyzn,

l złożyły wniosek (dotyczy osób urodzonych przed 1 stycznia 1969 r.), jeżeli zgromadzone na ich rachunku środki nie są wyższe od kwoty stanowiącej: 50 proc. przeciętnego wynagrodzenia (jeśli otwarcie rachunku nastąpiło przed 1 stycznia 2002 r.) lub 150 proc. przeciętnego wynagrodzenia (jeśli otwarcie rachunku nastąpiło po tej dacie).

O wypłatę w gotówce mogą się więc starać osoby, które uzyskały już wiek emerytalny, prawo do jakiejś formy świadczenia emerytalnego lub kiedy kwota na rachunku nie przekracza ustalonej w ustawie sumy.

Mniej na emeryturę

Przepisy regulujące sprawę podziału środków w razie rozwodu chronią małżonka, który zarabia mniej lub w ogóle nie pracuje. W tym drugim przypadku oboje małżonkowie po rozwodzie będą dzielić się zgromadzonymi przez jednego z nich w OFE pieniędzmi. Wtedy kapitał emerytalny dla obojga będzie znacznie uszczuplony, ponieważ dwie osoby korzystają ze środków gromadzonych przez jednego małżonka.

Ważne!

Jeżeli w razie rozwodu chcemy uniknąć przymusowego uczestnictwa w funduszu naszego byłego współmałżonka, należy dostarczyć funduszowi nazwę i numer rachunku wybranego przez nas OFE

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Gdzie uzyskać informacje

BARTOSZ MARCZUK

bartosz.marczuk@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 159, poz. 1667).

Źródło: GP

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Infor.pl
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Laptopy dla nauczycieli przedszkoli. Stanowisko ZNP

W styczniu br. Ministerstwo Edukacji Narodowej wraz z Ministerstwem Cyfryzacji ogłosiło, że z bonów na zakup laptopów będą mogły skorzystać nowe grupy nauczycieli. Czy programem „Laptop dla nauczyciela” objęci zostali także nauczyciele wychowania przedszkolnego?

Przestraszył się policjantów, więc uciekał samochodem, łamiąc przepisy

Nocy pościg ulicami Białegostoku zakończył się zatrzymaniem 32-letniego kierowcy. Mężczyzna najpierw przekroczył prędkość, a potem - zamiast zatrzymać się do kontroli - zaczął uciekać.

Kolejne skrzyżowania i przejazdy kolejowo-drogowe z systemem RedLight. 2 000 zł mandatu i 15 punktów karnych

Kolejne skrzyżowania i przejazdy kolejowo-drogowe z systemem RedLight. Kiedy zaczną działać nowe systemy RedLight? Gdzie zostaną rozlokowane? Jakie mandaty obowiązują w przypadku przejazdu na czerwonym świetle?

Wyższe jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Kiedy złożyć wniosek?

1 kwietnia 2025 r. wzrasta jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Jakie dokumenty należy złożyć w celu uzyskania odszkodowania? Jaka będzie wysokość odszkodowania?

REKLAMA

Prof. Witold Modzelewski: nienależny zwrot podatku VAT wynosi prawdopodobnie 40-50 mld zł rocznie

Prof. Witold Modzelewski szacuje, że nienależne zwroty VAT w Polsce mogą wynosić nawet 40-50 miliardów złotych rocznie. W 2024 roku wykryto blisko 292 tys. fikcyjnych faktur na łączną kwotę 8,7 miliarda złotych, co oznacza wzrost o ponad 130% w porównaniu do roku poprzedniego. Choć efektywność kontroli skarbowych rośnie, eksperci wskazują, że skala oszustw wciąż jest ogromna, a same kontrole mogą nie wystarczyć do rozwiązania problemu.

Co deweloperzy sądzą o programie dopłat do kredytów mieszkaniowych

Czy program dopłat do kredytów mieszkaniowych jest potrzebny? Jak oceniają to deweloperzy? Jakie mają pomysły na inne rozwiązania wsparcia rynku mieszkaniowego w Polsce? Sondę przygotował serwis nieruchomości dompress.pl.

1000 zł świadczenia rodzicielskiego w 2025 r. Wydłużenie świadczenia rodzicielskiego od 19 marca 2025 r. Nowe przepisy już obowiązują

Świadczenie rodzicielskie w 2025 r. wynosi 1000 zł miesięcznie. Świadczenie rodzicielskie przysługuje rodzicom, którzy nie otrzymują zasiłku macierzyńskiego ani innego świadczenia odpowiadającemu za okres urlopu macierzyńskiego lub urlopu rodzicielskiego. Pobierać je można przez okres od 52 do 71 tygodni w zależności od liczby urodzonych, objętych opieką lub przysposobionych dzieci.

Świadczenie "Aktywnie w żłobku": Limity dofinansowań dla podmiotów prowadzących opiekę nad dziećmi w wieku do lat 3 w 2025 r.

Świadczenie „Aktywnie w żłobku” jest jednym ze świadczeń realizowanych w ramach programu „Aktywny rodzic”. Na świadczenie „Aktywnie w żłobku” nałożone są pewne limity dofinansowań. Jak należy policzyć wysokość opłaty w żłobku?

REKLAMA

Zegarek od szefa bez PIT? Skarbówka: To nie przychód, ale może być darowizna

Czy upominki na jubileusz pracy i dla odchodzących na emeryturę podlegają opodatkowaniu? Skarbówka potwierdza – nie trzeba płacić podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT). W grę może jednak wchodzić podatek od spadków i darowizn.

Polacy nie chcą kont maklerskich, bo uważają że brak im wiedzy i czasu na inwestowanie

Choć rachunków inwestycyjnych w biurach maklerskich ciągle przybywa, to głównie jest to efekt zakładania kolejnych kont przez tych samych inwestorów. Nowych nie przybywa, bo generalnie Polacy wciąż nie dają się namówić na inwestowanie.

REKLAMA