REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Wcześniejsza emerytura dla nauczyciela

Subskrybuj nas na Youtube

REKLAMA

W okresie wakacji wielu aktywnych zawodowo nauczycieli będzie się zapewne zastanawiało, czy kontynuować zatrudnienie, czy też przejść na emeryturę. Ta grupa zawodowa ma dosyć szerokie możliwości uzyskania uprawnień emerytalnych, które jednak w stosunku do niektórych osób zostały uzależnione od spełnienia określonych warunków do końca 2006 r. W ostatnim tygodniu lipca będą w Sejmie głosowane zmiany dotyczące przechodzenia nauczycieli na emerytury. Być może zostanie przedłużony o dwa lata termin na spełnienie tych warunków.
Nauczyciele, tak samo jak wszyscy ubezpieczeni urodzeni przed 1 stycznia 1949 r., mogą przejść na emeryturę na ogólnych warunkach, tj. kobieta po osiągnięciu 60 lat i udowodnieniu 20-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a mężczyzna po osiągnięciu 65 lat i udowodnieniu 25 lat wymienionych okresów. Oprócz tej możliwości są jeszcze dwie szczególne, pozwalające na przejście na emeryturę wcześniej niż wynika to z ogólnych zasad. Pierwsza z nich zawarta jest w Karcie Nauczyciela w art. 88. W myśl jej regulacji, nauczyciel urodzony przed 1 stycznia 1949 r. może przejść na emeryturę bez względu na wiek, jeśli spełni łącznie trzy warunki:
• ma przynajmniej 30-letni okres zatrudnienia, w tym co najmniej 20-letni okres wykonywania pracy nauczycielskiej, a w przypadku nauczycieli szkół, placówek i zakładów specjalnych oraz zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich – co najmniej 25-letni okres pracy nauczycielskiej, w tym 20-letni okres wykonywania zatrudnienia w szkolnictwie specjalnym,
• rozwiązał na swój wniosek stosunek pracy albo też gdy ustanie stosunku pracy nastąpiło z powodu całkowitej lub częściowej likwidacji szkoły, w razie zmian organizacyjnych powodujących zmniejszenie oddziałów w szkole, lub zmian planu nauczania uniemożliwiających dalsze zatrudnianie nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć,
• wykonywał pracę nauczycielską bezpośrednio przed zgłoszeniem wniosku o świadczenie.
WARTO WIEDZIEĆ
Emeryturę nauczycielską niezależną od wieku może uzyskać tylko taki nauczyciel, który był zatrudniony w wymiarze co najmniej połowy obowiązującego wymiaru zajęć.
Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r., a przed 1 stycznia 1969 r. mogą przejść na wcześniejszą emeryturę, bez względu na wiek, przewidzianą w Karcie, jeśli warunki wymienione wyżej spełnią do końca 2006 r. oraz nie przystąpiły do otwartego funduszu emerytalnego.
Tylko dla nauczycieli
Należy pamiętać o tym, że nie każda osoba, która prowadziła zajęcia dydaktyczne przez wymagany okres, może być uprawniona do emerytury bez względu na wiek. Takie prawo może nabyć tylko nauczyciel w rozumieniu Karty Nauczyciela, a więc osoba zatrudniona na stanowiskach pedagogicznych i wychowawczych w szkołach i innych placówkach zajmujących się kształceniem, wychowywaniem i pracą oświatową, wymienionych w przepisach tej ustawy. Uprawnienia takie ma więc m.in. nauczyciel, wychowawca lub inny pracownik pedagogiczny zatrudniony w publicznej szkole, szkole niepublicznej o uprawnieniach szkoły publicznej, przedszkolu publicznym i niepublicznym, zakładach kształcenia i placówkach doskonalenia nauczycieli, zakładach poprawczych, schroniskach dla nieletnich oraz rodzinnych ośrodkach diagnostyczno-konsultacyjnych. Możliwość skorzystania z wcześniejszych uprawnień emerytalnych mają również nauczyciele zatrudnieni na stanowiskach, na których wymagane są kwalifikacje pedagogiczne, m.in. w urzędach organów administracji rządowej, kuratoriach oświaty, oraz w organach sprawujących nadzór pedagogiczny nad zakładami poprawczymi, schroniskami dla nieletnich, rodzinnymi ośrodkami diagnostyczno-konsultacyjnymi oraz w szkołach przy zakładach karnych.
Emerytura z Karty zależy od rozwiązania stosunku pracy
Uzyskanie przez nauczyciela emerytury bez względu na wiek uzależnione jest od uprzedniego rozwiązania stosunku pracy, w jakim pozostawał o­n do tej pory, i to nie w jakikolwiek sposób, ale na jego wniosek. Rozwiązanie stosunku pracy na wniosek nauczyciela ma miejsce wówczas, gdy następuje na podstawie wypowiedzenia złożonego przez nauczyciela, a także wtedy, gdy stosunek pracy rozwiązuje się wprawdzie na podstawie porozumienia stron, ale wniosek o rozwiązanie stosunku pracy złożył nauczyciel. Emerytura przysługuje również, gdy stosunek pracy ustaje z inicjatywy dyrektora szkoły z powodu całkowitej lub częściowej likwidacji szkoły albo w razie zmian organizacyjnych powodujących zmniejszenie oddziałów w szkole lub zmian planu nauczania, które uniemożliwiają dalsze zatrudnianie nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć.
Z uwagi na powyższe, jeśli umowa o pracę zawarta z nauczycielem na czas określony wygaśnie w związku z upływem okresu, na jaki została zawarta, nie ma podstaw do przyznania emerytury nauczycielskiej bez względu na wiek.
Warto pamiętać o tym, że warunek rozwiązania stosunku pracy dotyczy każdego stosunku pracy w charakterze nauczyciela, bez względu na wymiar czasu pracy. Natomiast kontynuowanie zatrudnienia w innym charakterze nie stanowi przeszkody w przyznaniu emerytury nauczycielskiej bez względu na wiek. Jednakże w przypadku gdy nauczyciel rozwiąże w związku z przejściem na emeryturę stosunek pracy w szkole, a nadal będzie pozostawał w zatrudnieniu w innym charakterze, ZUS po przyznaniu emerytury zawiesi prawo do świadczenia. Zgodnie bowiem z ustawą o emeryturach i rentach z FUS, prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury.
PRZYKŁAD
Jan W. jest z wykształcenia polonistą. Przed przejściem na emeryturę był zatrudniony w szkole jako nauczyciel języka polskiego, a ponadto pracował na pół etatu w redakcji jednego z tygodników. Przed złożeniem wniosku o świadczenie rozwiązał na swój wniosek stosunek pracy w szkole. Nadal natomiast był zatrudniony w redakcji. ZUS przyznał mu emeryturę nauczycielską, a następnie zawiesił prawo do tego świadczenia.
Co za zatrudnienie w szczególnym charakterze
Poza emeryturą przyznawaną bez względu na wiek przewidzianą w Karcie Nauczyciela, nauczyciele mają możliwość przejścia na wcześniejszą emeryturę z tytułu wykonywania pracy w szczególnym charakterze. Uprawnienie takie przysługuje im na podstawie ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz rozporządzenia w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W myśl tych przepisów nauczyciel urodzony przed 1 stycznia 1949 r. przechodzi na emeryturę po ukończeniu 55 lat (kobieta) lub 60 lat (mężczyzna), mając udowodniony 20-letni (w przypadku kobiety) i 25-letni (w przypadku mężczyzny) staż pracy, w tym 15 lat wykonywania pracy nauczycielskiej określonej w Karcie Nauczyciela.
WARTO WIEDZIEĆ
Zarówno przy ustalaniu uprawnień do nauczycielskiej emerytury bez względu na wiek, jak i przy rozpatrywaniu wniosku o wcześniejszą emeryturę z tytułu zatrudnienia w szczególnym charakterze, ZUS zalicza do wymiaru pracy nauczycielskiej – co do zasady – tylko takie okresy, w których praca ta była faktycznie wykonywana oraz okresy urlopu wypoczynkowego.
Warto w tym miejscu zauważyć, że nauczyciele urodzeni przed 1 stycznia 1949 r. przed przejściem na wcześniejszą emeryturę z tytułu zatrudnienia w szczególnym charakterze nie muszą w odróżnieniu od nauczycieli zamierzających skorzystać z uprawnień emerytalnych na podstawie Karty Nauczyciela rozwiązać stosunku pracy. Jeśli jednak po przejściu na emeryturę kontynuują zatrudnienie u tego samego pracodawcy, ZUS po przyznaniu świadczenia dokona jego zawieszenia.
Podkreślić trzeba, że emerytura z tytułu zatrudnienia w szczególnym charakterze przysługuje tylko wtedy, gdy praca nauczycielska wykonywana była stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. ZUS nie zaliczy więc do okresów pracy w szczególnym charakterze okresów zatrudnienia np. na pół lub ćwierć etatu.
Na wcześniejszą emeryturę z tytułu pracy w szczególnym charakterze mogą przejść nie tylko nauczyciele, którzy urodzili się przed 1 stycznia 1949 r., ale również ci, którzy urodzili się w latach 1949-1968. Taka możliwość została jednak obwarowana dodatkowymi wymogami. Po pierwsze, wszystkie warunki do uzyskania emerytury należy spełnić do końca 2006 r. Po drugie, nie można być członkiem otwartego funduszu emerytalnego, a ponadto należy rozwiązać stosunek pracy. Natomiast w przypadku osiągnięcia wcześniejszego wieku emerytalnego po 31 grudnia 2006 r., możliwość skorzystania przez nauczycieli z wcześniejszych uprawnień emerytalnych z tytułu zatrudnienia w szczególnym charakterze została uzależniona od spełnienia w dniu 1 stycznia 1999 r. dwóch warunków: udowodnienia wymaganego okresu pracy nauczycielskiej oraz okresu składkowego i nieskładkowego w wymiarze 20 lat (dla kobiet) lub 25 lat (dla mężczyzn). Należy jednak pamiętać, że emerytura przyznana na takich warunkach zostanie obliczona według nowych zasad.
Marek Opolski

PODSTAWA PRAWNA
• Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r. nr 118, poz. 1112 z późn. zm.).
• Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2004 r. nr 39, poz. 353 z późn. zm.).
• Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. nr 8, poz. 43 z późn. zm.).


Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: GP

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Infor.pl
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Przeliczanie emerytur. Pierwsze zwycięstwo emerytów w II instancji [wyrok TK z 4 czerwca 2024 r.]

Jedno z pierwszych orzeczeń sądów powszechnych, które odnosiło się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. sygn. akt SK 140/20 jest już prawomocne. Chodzi o wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 3 lipca 2024 r. VI U 528/24.

Komornik bezradny. Z tego konta egzekucja jest niemożliwa

Czy komornik może wejść na konto w Revolut? Na to pytanie można uzyskać różne, jak również sprzeczne odpowiedzi. My zapytaliśmy ekspertów i wyjaśniamy jak jest naprawdę.

Samochody elektryczne potrzebują teraz tyle prądu co wszystkie ładowane w Polsce smartfony. Co będzie z zapotrzebowaniem na energię elektryczną gdy będzie ich milion

Obecnie wszystkie jeżdżące po polskich drogach auta elektryczne potrzebują tyle samo prądu co smartfony. Gdyby jednak w Polsce było milion elektryków, co według prognoz może nastąpić za pięć-siedem lat, i wszystkie one ładowały się w tym samym momencie, obciążenie systemu elektroenergetycznego z tego tytułu wyniosłoby 15,2 procent.

Kwalifikacje nauczycieli do zmiany. MEN prowadza nowe wymagania. Jest projekt rozporządzenia

Gotowy jest projekt rozporządzenia dotyczącego szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli. Dokument precyzuje m.in. wymagania kwalifikacyjne dla nauczycieli muzyki i plastyki, a także edukacji zdrowotnej. Wyjaśnia także niektóre kwestie dotyczące nauczyciela przedszkolnego, pedagoga specjalnego i psychologa. Nowe przepisy będą obowiązywały od nowego roku szkolnego.

REKLAMA

Milion kobiet oszukanych na emeryturach. Straciły nawet 70% podwyżki – teraz czas na sądy, RPO i Trybunał Konstytucyjny

Chodzi o kobiety z dwudziestu roczników, które w 1999 r. nie wybrały OFE i z tego powodu – nie mogły lub nie będą mogły skorzystać z prawa do ponownego przeliczenia wysokości ich emerytury, po osiągnięciu 65 roku życia, na podstawie art. 26c ustawy FUS (który wszedł w życie wiele lat po tym, jak podejmowały one decyzję co do OFE). Kobiety, które wybrały OFE (i w związku z tym – ZUS prowadzi im subkonto) na podstawie ww. przepisu – mogą natomiast uzyskać podwyżkę emerytury o nawet 71,2%. Poszkodowane emerytki, nie powinny pozostawać bezczynne – jest kilka sposobów na dochodzenie przez nie swoich praw.

Kontrolerzy pukają do drzwi mieszkań i domów: kara to nie wszystko, bo trzeba zwracać pieniądze

Kontrole sięgają pięciu lat wstecz, a zgodnie z planem kontrolerzy w najbliższym czasie mają trafić aż do co dwudziestego mieszkania i domu. Jakie są konsekwencje gdy kontrola stwierdzi naruszenia umowy zawartej o dotację z programu Czyste Powietrze?

To już pewne: będą zmiany w cenach za badania techniczne pojazdów. Co czeka kierowców i stacje kontroli pojazdów

Jak informuje resort, jeszcze w grudniu 2024 roku złożono wniosek o wpisanie projektu ustawy do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Ma ona na celu całkowitą rewolucję w opłatach za badania techniczne samochodów i innych pojazdów.

Emerytura może być wyższa nawet o kilkadziesiąt procent. Wystarczy wykonać ten sprytny manewr

Czy można dwa razy przejść na emeryturę i zyskać na tym krocie? Brzmi niedorzecznie, ale naprawdę jest to możliwe. Pozwala na to luka w prawie, która dotyczy tysięcy kobiet z konkretnych roczników. Odsłonili ją eksperci z Polskiej Akademii Nauk i Politechniki Warszawskiej.

REKLAMA

Wykończą miliony Polaków, nowym gigantycznym podatkiem? Grozi nam finansowa katastrofa! Ministerstwo finansów ujawnia plany rządu

Będziemy go płacić czy nie będziemy. Nad Polską zawisło widmo podatku katastralnego. Wprowadzenie do naszego kraju nowej daniny rekomendują Międzynarodowy Fundusz Walutowy i OECD. Jak wskazują organizacje, obecne opłaty, jakie ponoszą właściciele domów i mieszkań są… za niskie. Jak miałoby być po nowemu? Za dom wart pół miliona złotych trzeba płacić rocznie 5 tysięcy złotych podatku? Jeśli jest wart milion, wychodzi 10 tysięcy. Czy fiskus każe nam się rozliczać nie z metrażu a wartości nieruchomości? To byłaby katastrofa! Głos w tej sprawie zabiera resort finansów.

Matura 2025. Co będzie na maturze z polskiego? Polonistka wskazuje "pewniaki"

Co będzie na maturze z języka polskiego w tym roku? Egzaminatorka Anna Ryłek odpowiada, że "można się spodziewać wszystkiego". Dobrą wiadomością jest jednak to, że "wszystko" oznacza o wiele mniej niż jeszcze kilka lat temu. Wynika to z faktu, że znacznie została skrócona lista lektur.

REKLAMA