Praca

ZUS cyklicznie informuje o możliwości skorzystania z rehabilitacji leczniczej w sanatorium (ośrodku rehabilitacyjnym) współpracującym z ZUS a także w systemie ambulatoryjnym. Z rehabilitacji leczniczej ZUS skorzystało dotychczas blisko 1,8 mln pacjentów. Program, świętujący w tym roku 30-lecie, skutecznie wspiera w odzyskiwaniu sprawności i powrocie do aktywności zawodowej osoby zagrożone utratą zdolności do pracy. Kto i jak może skorzystać z tej możliwości? Jak złożyć wniosek o sanatorium z ZUS? Jaka jest aktualna w 2026 roku lista sanatoriów mających umowę z ZUS?

Ogólnopolska Karta Seniora daje osobom po 60. roku życia dostęp do tysięcy rabatów w całej Polsce. W części samorządów dokument można otrzymać bezpłatnie, w pozostałych przypadkach konieczne jest opłacenie składki. Karta nie jest jednak tym samym dokumentem co legitymacja emeryta-rencisty wydawana przez ZUS.

Jak rozliczyć czas pracy pracownika w przypadku święta wypadającego w sobotę? Jakie są obowiązki pracodawcy i prawa pracownika z tym związane? Dlaczego święto w sobotę powoduje obniżenie wymiaru czasu pracy? Jak obliczyć wymiar czasu pracy w sierpniu i grudniu 2026 roku? Do kiedy należy wyznaczyć dzień wolny za święto w sobotę? Czy dzień wolny za święto można podzielić na godziny? Co jeżeli dzień wolny za święto w sobotę koliduje z terminem urlopu wypoczynkowego lub zwolnienia lekarskiego? Co grozi pracodawcy za nieprawidłowe rozliczenie święta w sobotę? Na te i inne pytania odpowiada Karolina Woźniczka, starsza specjalistka ds. kadr i płac w Meritoros SA.

Świadczenie pielęgnacyjne wzrośnie od stycznia 2027 roku. Oficjalną kwotę podwyżki poznamy w listopadzie. Jeśli plany rządu dotyczące wysokości minimalnej płacy się nie zmienią, to - podobnie jak w ubiegłym roku - nie będzie to wysoki wzrost.

Jeśli wyczerpiesz limit dni na chorobowym, możesz złożyć wniosek do ZUS o świadczenie rehabilitacyjne. Świadczenie to przysługuje, jeśli wykorzystasz cały okres zasiłku chorobowego i nadal jesteś chory, ale dzięki rehabilitacji masz szansę na odzyskanie zdolności do pracy.

Jednym z zadań Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest nadzór nad wydatkowaniem środków z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Działania te polegają m.in. na kontroli w zakresie zwolnień lekarskich. ZUS kontroluje, czy osoba, której wystawiono zwolnienie lekarskie rzeczywiście jest niezdolna do pracy oraz czy wystawione zaświadczenie lekarskie jest zasadne. ZUS kontroluje także prawidłowość wykorzystywania zwolnień lekarskich, czyli co faktycznie robi osoba na zwolnieniu lekarskim. Ale nie tylko ZUS ma prawo kontrolować zwolnienia lekarskie – również pracodawcy mają prawo sprawdzić, czy pracownik uczciwie korzysta z eZLA. Regionalni rzecznicy prasowi ZUS wyjaśniają te kwestie.

Wakacje to czas na odpoczynek - w tym czasie często wykorzystujemy urlop wypoczynkowy, wyjeżdżamy z miejsca naszego stałego zamieszkania. Niestety także w czasie urlopu wypoczynkowego zdarzają się choroby. ZUS przypomina, że jeżeli musimy skorzystać ze zwolnienia lekarskiego, trzeba zadbać o to, aby lekarz wystawił je z adresem, pod którym będziemy faktycznie przebywać. Trzeba pamiętać, że adres zameldowania to nie to samo co adres zamieszkania.

Kodeks pracy przewiduje kilka sytuacji, kiedy pracownik nie ma obowiązku pracować na wypowiedzeniu. Można w tym czasie, a czasami nawet trzeba, wykorzystać urlop wypoczynkowy. Pracodawca ma prawo zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy. Możliwe jest również otrzymanie dni wolnych na poszukiwanie nowej pracy. Strony mogą również ustalić wcześniejszy termin rozwiązania umowy o pracę.

Jeżeli pojawi się konieczność sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny, pracownik może skorzystać ze zwolnienia od pracy, a przy tym skorzystać z zasiłku opiekuńczego. Kiedy będzie to możliwe oraz jakie formalności są niezbędne?

Na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r. określono, że od 1 stycznia 2026 r. minimalne wynagrodzenie za pracę (tzw. płaca minimalna lub najniższa krajowa) wynosi 4806 zł brutto, a minimalna stawka godzinowa dla określonych umów cywilnoprawnych – 31,40 zł. Czy trzeba zmieniać (aneksować) umowy o pracę od nowego roku? Co może zrobić pracownik, gdy pracodawca nie wypłaca minimalnego wynagrodzenia? W jakich umowach trzeba stosować minimalną stawkę godzinową? Czy minimalne wynagrodzenie to to samo co wynagrodzenie zasadnicze? Czy w kwocie minimalnego wynagrodzenia może się zawierać premia? Odpowiadamy na te pytania.

Co do zasady środki zgromadzone w PPK wypłaca się po osiągnięciu 60 roku życia. Można również zrobić to wcześniej bez podawania przyczyny. Jak zatem wypłacić pieniądze z PPK? Szczególny tryb przewidziany jest dla poważnego zachorowania i wypłaty na cele mieszkaniowe.

Zysk statystycznego uczestnika PPK przez 6 i pół roku funkcjonowania tej formy dodatkowego oszczędzania na emeryturę (tj. od grudnia 2019 roku do końca czerwca 2026 r.) wyniósł od 145% do 228% proc. kwot, które uczestnik sam wpłacił . Różnica w procencie zysku zależy od rodzaju Funduszu Zdefiniowanej Daty, który wybrał uczestnik. Taka informacja została podana w opublikowanym 21 lipca 2026 r. nr 7 (58) biuletynu miesięcznego Pracowniczych Planów Kapitałowych.

W dniu 8 lipca 2026 r. weszła w życie większość przepisów ustawy z 11 marca 2026 r. o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 473). Wyjątkiem są przepisy art. 1 pkt 6 lit. b i pkt 17, art. 9-12 oraz art. 17, które weszły w życie z 8 kwietnia 2026 r. Prezydent RP podpisał tę ustawę 2 kwietnia ale też skierował ją w trybie kontroli następczej do Trybunału Konstytucyjnego - co jednak nie wstrzymuje wejścia w życie nowych przepisów. Ta nowelizacja m.in. nadaje Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) uprawnienia do wydawania decyzji administracyjnych o przekształceniu nieprawidłowo zawartych umów cywilnoprawnych w umowy o pracę. Wydanie decyzji musi być jednak poprzedzone wydaniem polecenia usunięcia naruszeń, a dopiero jeśli to nie nastąpi, zostanie wydana decyzja. Od tej decyzji będzie przysługiwało odwołanie do sądu.

Osoby, które mają ubezpieczenie zdrowotne, w czasie choroby potwierdzonej zwolnieniem lekarskim, mogą liczyć na zasiłek chorobowy. Co do zasady maksymalny okres wypłaty zasiłku chorobowego wynosi 182 dni, ale są wyjątki kiedy ten okres zasiłkowy może być dłuższy lub krótszy.

Częste nieobecności pracownika, szczególnie te niespodziewane, dezorganizują pracę. Ale czy mogą stać się uzasadnionym powodem wypowiedzenia umowy? Sądy nie mają wątpliwości co do tego, co jest celem stosunku pracy. W wydawanych wyrokach coraz częściej zauważają też nie tylko problemy pracowników, ale też trudności, z którymi mierzą się pracodawcy.

Choć opóźnienia w wypłacie wynagrodzeń nie zawsze wynikają z zaniedbań pracodawcy, ich skutki mogą wykraczać poza samą relację pracodawca–pracownik i wpływać na obowiązki rozliczeniowe oraz sprawozdawcze. Kluczowe znaczenie ma przy tym prawidłowe rozumienie pojęcia terminowej wypłaty wynagrodzenia.

W czasie urlopu niektórych pracowników zdalnych zaskakuje niższy przelew od pracodawcy. Dlaczego tak się dzieje? Zaczyna się od wątpliwości co do tego, czy w czasie urlopu pracownik ponosi koszty związane z pracą zdalną, a pracodawca ma obowiązek je pokryć?

Czym są pracownicze programy oszczędnościowe (PPO)? Czym ta forma oszczędzania różni się od Pracowniczych Planów Kapitałowych (PPK), Pracowniczych Programów Emerytalnych (PPE), Indywidualnego Konta Emerytalnego (IKE), Indywidualnego Konta Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE), czy Ogólnoeuropejskiego Indywidualnego Produktu Emerytalnego (OIPE).

Kierownik, który przez trzy lata "łatał dziury" w grafiku stacji benzynowej, wywalczył przed sądem ponad 825 godzin zaległego wynagrodzenia za nadgodziny. Główna księgowa, która obok własnych obowiązków naliczała pensje i rozliczała składki ZUS, odzyskała rekompensatę za 80 nadgodzin miesięcznie. Wspólny mianownik tych spraw? Pracodawcy byli przekonani, że skoro pracownik zajmuje stanowisko kierownicze, nie przysługuje mu żadna rekompensata za pracę po godzinach. Pracodawcy często zakładają, że skoro pracownik zajmuje stanowisko kierownicze, nie przysługuje mu żadna rekompensata za pracę wykonywaną po godzinach nadliczbowych. To uproszczenie, które w praktyce prowadzi do kosztownych sporów sądowych i mandatów Państwowej Inspekcji Pracy. Kodeks pracy różnicuje bowiem sytuację kadry zarządzającej w zależności od szczebla, na jakim działa pracownik, a orzecznictwo Sądu Najwyższego na przestrzeni lat wytyczyło granice, których przekroczenie oznacza pełne prawo do wynagrodzenia z dodatkiem za nadgodziny.

Czy utrata zaufania to wystarczający powód do zwolnienia pracownika? Wręczając wypowiedzenie pracodawcy wciąż popełniają ten błąd, a konsekwencje są poważne i niemożliwe do odwrócenia przed sądem. Warto od razu nieco lepiej przemyśleć kolejne kroki i uniknąć kosztownego procesu.

Od 8 lipca 2026 r. pracodawcy naruszający przepisy o urlopach wypoczynkowych muszą liczyć się z dwukrotnie wyższą grzywną. Za nieudzielenie pracownikowi przysługującego urlopu albo bezpodstawne obniżenie jego wymiaru grozi obecnie kara od 2 000 do 60 000 zł – wcześniej było to od 1 000 do 30 000 zł. Zmianę wprowadziła ustawa z 11 marca 2026 r. o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw, która znowelizowała art. 282 § 1 Kodeksu pracy. Reforma zaostrzyła odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika, nie oznacza jednak, że każda odmowa urlopu jest niezgodna z prawem. Pracodawca może nie zaakceptować konkretnego terminu wypoczynku, ale nie może systematycznie blokować urlopu ani pozbawiać pracownika możliwości jego wykorzystania. Kiedy odmowa jest dopuszczalna, a kiedy może zakończyć się interwencją Państwowej Inspekcji Pracy i wysoką grzywną?

Skrócenie tygodnia pracy to jedno z rozwiązań, które umożliwia elastyczne kształtowanie współpracy stron stosunku pracy. Choć brzmi jak coś korzystnego, nie dla każdego pracownika takie będzie. Czy pracodawca może narzucić je wszystkim pracownikom, również tym, którzy woleliby pracować od poniedziałku do piątku po 8 godzin dziennie? Odpowiedź na to pytanie czasami zaskakuje pracodawców.

Sąd porównał opiekę nad staruszkiem do opieki nad dzieckiem. To, że dziecko może wykonać samodzielnie niektóre czynności, nie oznacza, że matka może zostawić dziecko bez opieki. Podobnie jest z opieką nad nieporadną, starszą osobą. Nikt nie kwestionuje obowiązku stałej obecności matki przy małym dziecku, które umie sobie zawiązać buty, skorzystać z toalety, ubrać się, zrobić samodzielnie herbatę. Tymczasem gminy kwestionują konieczność stałej opieki nad niedołężnym staruszkiem poprzez wykazanie, że staruszek 86 lata może sam zrobić te wszystkie czynności. Nie wymaga więc pomocy uzasadniającej świadczenie.

Zasiłek chorobowy dla zleceniobiorcy rządzi się innymi zasadami niż w przypadku pracowników. Najwięcej problemów sprawia ustalenie podstawy świadczenia oraz jego rozliczenie podatkowe. Czy od zasiłku trzeba pobrać zaliczkę na PIT, kto jest do tego zobowiązany i jakie błędy najczęściej popełniają płatnicy? Wyjaśniamy zasady obowiązujące w 2026 roku.

PIP zacznie od 8 lipca 2026 r. przekształcać umowy cywilnoprawne z samozatrudnionymi (umowy B2B) w umowy o pracę. Prof. dr hab. Witold Modzelewski wskazuje pewną możliwość złagodzenia prawdopodobnych represji podatkowo-składkowych po wejściu w życie nowych przepisów. Otóż decyzja „przekształcenia” nie ma formalnie mocy wstecznej i może dotyczyć (podobnie jak powództwo) umów wykonywanych w dniu wejścia w życie tej nowelizacji. Czyli można przed tą datą rozwiązać istniejące umowy B2B do tego dnia i zawrzeć je na nowych zasadach. Bo decyzja Okręgowego Inspektora Pracy nie może dotyczyć umów rozwiązanych przed 8 lipca 2026 r.