Pomoc Społeczna

Symbol przyczyny niepełnosprawności 05-R jest jednym z elementów orzeczeń: o niepełnosprawności i o stopniu niepełnosprawności. Co oznacza? Czy taki kod daje prawo do szczególnych ulg i świadczeń? Na jaką pomoc mogą w 2026 roku liczyć osoby z niepełnosprawnością ruchu? Jakich zmian można się spodziewać w 2027 roku? Odpowiadamy na często zadawane pytania!

Możliwość pracy dla osób niepełnosprawnych wprowadza ustawa o asystencji osobistej. W składzie osób oceniających sprawność osoby niepełnosprawnej/niesamodzielnej ma znajdować się jedna osoba o niepełnosprawności odpowiadającej tej która dotknęła osobę starającą się o asystencję. Takie brzmienie przepisów oznacza, że niewidomy ma kwalifikować wnioski o to świadczenie dla niewidomych, sparaliżowani dla sparaliżowanych. Serio potraktowanie tego przepisu oznacza, że w komisjach kwalifikacyjnych powinny być setki osób niepełnosprawnych. Jest to nierealne przy takiej konstrukcji przepisów. Ich autorzy w mojej opinii wiedzieli o tym. Więc od razu wprowadzili wyłączenie reguły "niepełnosprawni oceniają niepełnosprawnych" w postaci dwóch podreguł. Pierwsza podreguła mówi, że osobę niewidomą nie musi oceniać osoba niewidoma tylko "osoba z niepełnosprawnością jak najbardziej zbliżoną do niewidzenia". Potraficie Państwo wskazać rodzaj niepełnosprawności nie będący niewidzeniem a zbliżony do niewidzenia? Bo ja nie. I druga podreguła: "Jak nie ma takiej osoby niepełnosprawnej to po prostu komisja orzeka bez osób niepełnosprawnych. Jest jeszcze trzecia reguła, o której poniżej. Ta reguła nr 3 tłumaczy, kto tak naprawdę zamiast osób niepełnosprawnych będzie zasiadał w komisjach (zwane są "składami").

Przepisy nakazują sprawdzić lekarzowi, czy osoba niepełnosprawna umie się ubrać, umyć oraz czy może wyjść na zewnątrz mieszkania. Jeżeli tak, to lekarz musi ją uznać za samodzielną i niepotrzebującą stałej opieki. Wyklucza to możliwość przyznania pkt 7 we wskazaniach do orzeczenia o niepełnosprawności (stopień znaczny). Sprawdzenie dotyczy zdolności faktycznej, a nie stanu zdrowia. Ta procedura wynika z rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności. Do redakcji Infor.pl docierają informacje z całej Polski o nagminnym odbieraniu przez WZON i PZON pkt 7. Nie wynika to w naszej ocenie ze zmian w prawie w ostatnich kilkunastu miesiącach. To prawdopodobnie efekt przyjęcia przez PZON-y restrykcyjnej wykładni i skrajnie niekorzystnej dla osób niepełnosprawnych przepisów obowiązujących od dekad. Odebranie pkt 7 oznacza, że osoba niepełnosprawna nie wymaga ciągłej opieki, a jej opiekun nie otrzyma świadczenia pielęgnacyjnego (w 2026 r. 3386 zł miesięcznie - podwyżka o 99 zł do 2025 roku (3287 zł). Problem dotyczy przede wszystkim dzieci autystycznych, które w wieku 4-6 lat otrzymywały czasowo pkt 7, a przy ponownym stanięciu na komisji PZON w wieku np. 8 lat są pozbawiane pkt 7 - rodzice nie rozumieją jak to możliwe przy niezmienionym stanie zdrowia ich dziecka. Odpowiedź jest bardzo prosta - Wasze dzieci umieją się w wieku 8 lat samodzielnie ubrać i wykąpać, a kiedy miały 4 lata orzecznicy przyjmowali, że wymagają Waszej pomocy.

Przesłanka startowa w tym znaczeniu, że jego posiadanie jest tylko wstępnym warunkiem w procedurze starania się o świadczenie dla osoby niepełnosprawnej. W przypadku świadczenie wspierającego każdy stopień niepełnosprawności pozwala na ubieganie się o świadczenie. Ale pozostałe warunki powodują, że otrzymują je w godziwej wysokości przede wszystkim osoby niepełnosprawne ze stopniem znacznym. Te dodatkowe warunki nie mają nic wspólnego z dokumentacją medyczną, opiniami lekarzy zawartymi w dokumentacji czy orzeczeniu. Dodatkowe warunki można wrzucić do ogólnej kategorii "realna samodzielność w realu" - im niższa, tym wyższe świadczenie.

Kłopoty wynikają nie tylko z inflacji, która "zżera" zasiłek pielęgnacyjny. I to od 2019 r. Stale wartość 215,84 zł. Dodatkowo dziś jest przesądzone (prawie na 100%), że w 2026 r. i i 2027 r. ta sytuacja się utrzyma - nie będzie podwyżki zasiłku pielęgnacyjnego. Dla osób niepełnosprawnych ze stopniem niepełnosprawności umiarkowanym (lekki nie otrzymuje zasiłku pielęgnacyjnego) na horyzoncie jest nowy (poważniejszy) problem - coraz większe znaczenie testów sprawności osoby niepełnosprawnej i (symetrycznie) coraz mniejsze znaczenia orzeczenia o niepełnosprawności. Np. dodatek dopełniający do renty socjalnej zależny jest od orzeczenia o niesamodzielności, a świadczenie wspierające od testu zdolności do samodzielności jakim jest poziom potrzeby wsparcia.

Pomimo że ZUS po uzyskaniu „poświadczenia życia” wznowił wypłatę emerytury, to uczynił do dopiero od daty złożenia wniosku przez ubezpieczoną, nie zaś od daty faktycznego wstrzymania świadczenia. Emeryt jest pozbawiony przez ZUS emerytury za okres, w którym prawo do jej otrzymywania bez wątpienia mu przysługiwało.

Mamy dziś – i moim zdaniem tak będzie również w przyszłości – do czynienia z coraz mniejszym znaczeniem orzeczeń o niepełnosprawności. Formalnie nic się nie zmieniło, ale w praktyce, w perspektywie do 2030 r., najcenniejsze świadczenia będą zależne od testów sprawności osoby niepełnosprawnej. Dla przykładu: świadczenie wspierające to ponad 4000 zł miesięcznie za 95–100 punktów, podczas gdy zasiłek pielęgnacyjny wynosi 215,84 zł.Takim testem jest ustalanie poziomu potrzeby wsparcia w przypadku świadczenia wspierającego. Ta niepewna dla osób niepełnosprawnych przyszłość do 2030 r. wynika jasno z analizy wydarzeń z 2024 i 2025 r. Źle wygląda to przede wszystkim dla osób z lekkim i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności.Ostatnie dwa lata pokazały przekierowanie środków finansowych na rzecz osób niepełnosprawnych z wysokim stopniem niesamodzielności. Nie wystarczy już samo posiadanie orzeczenia – nawet stałe orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności nie gwarantuje otrzymania najważniejszych świadczeń.Orzeczenia wydawane przez lekarzy są w praktyce wypierane przez ustalenia dotyczące rzeczywistej niesamodzielności osoby niepełnosprawnej. Co więcej, tej niesamodzielności nie ocenia już wyłącznie lekarz. Punkty potrzebne do uzyskania świadczenia wspierającego mogą ustalać m.in. pedagog, pracownik socjalny, doradca zawodowy, pielęgniarka, pielęgniarz, fizjoterapeuta czy psycholog.

Na świadczenie wspierające rząd kieruje znaczne środki. W 2027 r. przeznaczone na nie zostanie 12,5 mld złotych. Dla porównania zasiłek pielęgnacyjny finansowany jest w skali roku na poziomie około 2,5 mld zł. Ta dysproporcja jest uzasadniona – świadczenie wspierające otrzymują osoby z najpoważniejszymi deficytami zdrowia ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Osoby ze stopniem umiarkowanym z reguły nie otrzymują tego świadczenia. Mają za to ustawowo zagwarantowany (po spełnieniu przesłanek) zasiłek pielęgnacyjny. Wśród osób niepełnosprawnych i ich opiekunów jest wysoka świadomość różnicy między niską wartością świadczeń takich jak zasiłek pielęgnacyjny a wysoką takich jak świadczenie wspierające – stale widzę na forach internetowych częste zdanie: „Oddalibyśmy wszystkie pieniądze za zdrowie” – świadczenie wspierające w jego górnych wartościach otrzymują osoby o poważnych deficytach zdrowotnych.

W mijający weekend odbył się festiwal praw człowieka na 20-lecie organizacji Humanity on Action. Jedno ze spotkań dotyczyło osób z niepełnosprawnościami na którym w kwestii dostępności - wydarzeń bądź miejsc wypowiadali się sami zainteresowani. Na co zwrócili uwagę?

Posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności w kwietniu 2026 roku to klucz do szerokiego wachlarza wsparcia finansowego, który przeszedł w ostatnich latach gruntowną reformę. Po marcowej waloryzacji świadczenia osiągnęły nowe poziomy. Na co dokładnie mogą liczyć osoby z niepełnosprawnością oraz ich opiekunowie? Oto szczegóły.

Osoby z niepełnosprawnościami wciąż zwracają uwagę na problem ciągłości ważności kart parkingowych. Zdarza się, iż z powodu długich procedur związanych z uzyskaniem nowego dokumentu, przez jakiś czas nie mogą korzystać ze swoich uprawnień.

Zasiłek stały i okresowy wciąż pozostają ważnymi świadczeniami dla wielu osób, m.in. z niepełnosprawnościami. Od czego zależy wysokość tych świadczeń? Jakie są obowiązujące kryteria? Czy na prawo do zasiłków wpływa otrzymanie świadczenia wspierającego? Oto najważniejsze informacje.

Osoby niepełnosprawne wygrywają sprawy w sądach przeciwko WZON o zaniżanie punktacji w świadczeniu wspierającym. Dotyczy to zwłaszcza osób w wieku 75+. Rząd wydał wytyczne dla WZON, aby z uwagi na wiek obniżać wysokość świadczenia wspierającego. Teraz otworzyło się nowe pole sporów osób niepełnosprawnych z ZUS o świadczenie wspierające. Chodzi o brak wyrównania za okres rozpatrywania wniosku o to świadczenie na etapie procedowania we WZON. ZUS odmawia wypłaty poważnych kwot. Np. przy 6 miesiącach procedowania i najwyższej wartości świadczenia, ZUS wstrzymuje 26 118 zł. Spór rozstrzygną - podobnie jak z Wytycznymi - sądy.

MOPS obliczają średnią wysokość wypłacanych świadczeń "na swoim terenie". Jeżeli potrzebujący przekracza ten poziom, to jest to legalny sposób na odmowę przyznawania kolejnych świadczeń. Pomimo tego, że osoba potrzebująca jest w dużych tarapatach i spełnia wszystkie przesłanki otrzymania pomocy z MOPS. Decyzje tego typu składają się z dwóch elementów. Pierwszym jest potwierdzenie, że osoba potrzebująca spełnia przesłanki otrzymania np. zasiłku celowego. Drugi element to "przekroczona jest średnia wartość zasiłku w danym MOPS" oraz możliwości budżetowe danego MOPS.

To jaką pomoc otrzyma osoba z niepełnosprawnością zależy w głównej mierze od posiadanego stopnia niepełnosprawności czy spełniania kryterium dochodowego. Gminy wypłacają bowiem kilka rodzajów wsparcia. Jakie są kryteria w 2026 roku? Czy mogą się zmienić w roku 2027? Odpowiadamy na najważniejsze pytania!

Osoby znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej mogą ubiegać się o wsparcie z pomocy społecznej. Pomoc może obejmować wsparcie rzeczowe oraz wsparcie finansowe - zwrotne i bezzwrotne. Często uzyskanie świadczenia uzależnione jest od spełnienia kryteriów dochodowych oraz przeprowadzenia wywiadu środowiskowego przez pracownika socjalnego.

Czytelnik opisał w liście do redakcji Infor.pl jak za dwa tygodnie będzie rozpoczynał bezsensowne stawanie przed komisjami WZON i ZUS. Ponownie. Jego stan zdrowia ma trwałe deficyty. I nie ma żadnego uzasadnienia - gdy z trudem robi kroki na schodach w urzędach - aby jeszcze raz przechodził weryfikację stanu zdrowia. Powinien otrzymać świadczenie wspierające na stałe. Od początku wypłat świadczenia wspierającego w 2024 r. osoby niepełnosprawne i ich opiekunowie apelują, aby w najcięższych przypadkach zdrowotnych było ono przyznawana na stałe. Żeby osoby niesamodzielne w wysokim stopniu i w oczywisty sposób bez szans na poprawę stanu zdrowia, nie musiały przechodzić gehenny stawania przed komisjami ZUS I WZON. Miałoby to się odbywać w ten sposób, że specjaliści WZON przyznający punkty wydawaliby specjalne orzeczenie z adnotacją "na stałe" z odpowiednim uzasadnieniem łatwo weryfikowalnym przez wewnętrzne kontrole WZON.

Pieniądze nie zostaną wypłacone dla 10 000 osób niepełnosprawnych (w programie jest zastrzeżenie, że jest to minimum osób uprawnionych), a przekazane organizacjom non profit, które zapewnią usługi asystencji.

Zasiłek stały okresowy i celowy to ważne świadczenia, o które mogą ubiegać się m.in. osoby z niepełnosprawnościami. Ośrodki pomocy społecznej wypłacają też świadczenia rodzinne, w tym zasiłek pielęgnacyjny. Na jakich zasadach można otrzymywać takie wsparcie? Ile wynoszą zasiłki? Oto najważniejsze kryteria na 2026 rok i odpowiedzi na najważniejsze pytania!

Turnus rehabilitacyjny jest ważną formą wsparcia osób z niepełnosprawnościami. To nie tylko ćwiczenia, ale też wypoczynek i forma nabywania umiejętności społecznych. Przepisy przewidują możliwość dofinansowania takiego pobytu. Ile ono wynosi? Jakie kryteria aktualnie obowiązują?

Taką informację można znaleźć w wyroku z 13 kwietnia 2026 r. wydanego przez Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący Sędzia SO Renata Gąsior.

Od września 2026 roku zmieniły się kryteria dochodowe i kwoty dofinansowań do turnusów rehabilitacyjnych. Kto może otrzymać takie wsparcie? Jakie warunki trzeba spełnić?

Masz orzeczenie o niepełnosprawności? To jeszcze nie oznacza, że możesz otrzymać kartę parkingową. Znaczenie ma przede wszystkim to, co zostało wpisane do orzeczenia. Sprawdź, kto może dostać kartę, jakie symbole mają znaczenie, jakie uprawnienia daje dokument i co może się zmienić w związku z nowymi przepisami.

Posiadanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności to dla wielu Polaków klucz do potężnych przywilejów, o których większość nie ma pojęcia. Nowe przepisy otwierają drzwi do ogromnego wsparcia finansowego oraz gigantycznych zniżek w codziennym życiu. Co najważniejsze, prawo nie ogranicza się tylko do najcięższych przypadków. Osoby z lekkim i umiarkowanym stopniem również mogą zatrzymać w kieszeni tysiące złotych.

W wyjątkowych sytuacjach ośrodki pomocy społecznej mogą wypłacić zasiłek nawet pomimo przekroczonego kryterium dochodowego. Wysokość takiego świadczenia zależy m.in. od wielkości rodziny. Co trzeba wiedzieć o specjalnym zasiłku celowym? Ile wynosi taki zasiłek w 2026 roku? Czy wzrośnie w 2027 roku? Co bierze pod uwagę MOPS?